Issues
選擇版本
Udānapāḷi
Udānapāḷi

Dutiyalakuṇḍakabhaddiyasuttavaṇṇanā

作者: _System_commentary_ @ Administrator

2. Dutiyalakuṇḍakabhaddiyasuttavaṇṇanā

62. DutiyeP0.363 sekhaṃ maññamānoti ‘‘ sekho ayan ’’ ti maññamāno . Tatrāyaṃ vacanattho – sikkhatīti sekho . Kiṃ sikkhati ? Adhisīlaṃ adhicittaṃ adhipaññañca . Atha vā sikkhanaṃ sikkhā , sā etassa sīlanti sekho . So hi apariyositasikkhattā tadadhimuttattā ca ekantena sikkhanasīlo , na pariniṭṭhitasikkho asekho viya tattha paṭippassaddhussukko , nāpi vissaṭṭhasikkho pacurajano viya tattha anadhimutto . Atha vā ariyāya jātiyā tīsu sikkhāsu jāto , tattha vā bhavoti sekho . Bhiyyosomattāyāti pamāṇato uttari , pamāṇaṃ atikkamitvā adhikataranti attho . Āyasmā hi lakuṇḍakabhaddiyo paṭhamasutte vuttena vidhinā paṭhamovādena yathānisinnova āsavakkhayappatto . Dhammasenāpati pana tassa taṃ arahattappattiṃ anāvajjanena ajānitvā ‘‘ sekhoyevā ’’ ti maññamāno appaṃ yācito bahuṃM0.330 dadamāno uḷārapuriso viya bhiyyo bhiyyo anekapariyāyena āsavakkhayāya dhammaṃ kathetiyeva . Āyasmāpi lakuṇḍakabhaddiyo ‘‘ katakicco dānāhaṃ , kiṃ iminā ovādenā ’’ ti acintetvā saddhammagāravena pubbe viya sakkaccaṃ suṇātiyeva . Taṃ disvā bhagavā gandhakuṭiyaṃ nisinnoyeva buddhānubhāvena yathā dhammasenāpati tassa kilesakkhayaṃ jānāti , tathā katvā imaṃ udānaṃ udānesi . Tena vuttaṃ ‘‘ tena kho pana samayenā ’’ tiādi . Tattha yaṃ vattabbaṃ , taṃ anantarasutte vuttameva .
Gāthāyaṃ pana acchecchi vaṭṭan ti anavasesato kilesavaṭṭaṃ samucchindi , chinne ca kilesavaṭṭe kammavaṭṭampi chinnameva . Byagā nirāsan ti āsā vuccati taṇhā , natthi ettha āsāti nirāsaṃ , nibbānaṃ . Taṃ nirāsaṃ visesena agā adhigatoti byagā , aggamaggassa adhigatattā puna adhigamakāraṇena vinā adhigatoti attho . Yasmā taṇhā dukkhasamudayabhūtā , tāyaV0.296 pahīnāya appahīno nāma kileso natthi , tasmāssaP0.364 taṇhāpahānaṃ savisesaṃ katvā dassento ‘‘ visukkhā saritā na sandatī ’’ ti āha . Tassattho – catutthasūriyapātubhāvena viya mahānadiyo catutthamaggañāṇuppādena anavasesato visukkhā visositā taṇhāsaritā nadī na sandati , ito paṭṭhāya na pavattati . Taṇhā hi ‘‘ saritā ’’ ti vuccati . Yathāha – ‘‘ saritāni sinehitāni ca , somanassāni bhavanti jantuno ’’ ti ( dha . pa .341),‘‘ saritā visattikā ’’ ti ( dha . sa .1065; mahāni .3) ca . Chinnaṃ vaṭṭaṃ na vattatīti evaṃ kilesavaṭṭasamucchedena chinnaṃ vaṭṭaṃ anuppādadhammataṃ avipākadhammatañca āpādanena upacchinnaṃ kammavaṭṭaṃ na vattati na pavattati . Esevanto dukkhassāti yadetaṃ sabbaso kilesavaṭṭābhāvato kammavaṭṭassa appavattanaṃ , so āyatiṃ vipākavaṭṭassa ekaṃseneva anuppādo eva sakalassāpi saṃsāradukkhassa anto paricchedo parivaṭumabhāvoti .
Dutiyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .