1. Ekadivasaṃ kira kosalamahārājā rattiṃ niddūpagato pacchimayāme soḷasa mahāsupine passi ( jā . aṭṭha .1.1.76 mahāsupinajātakavaṇṇanā ).
Tattha cattāro añjanavaṇṇā kāḷausabhā ‘‘ yujjhissāmā ’’ ti catūhi disāhi rājaṅgaṇaṃ āgantvā ‘‘ usabhayuddhaṃ passissāmā ’’ ti mahājane sannipatite yujjhanākāraṃ dassetvā naditvā gajjitvā ayujjhitvāva paṭikkantā .
Imaṃ paṭhamaṃ supinaṃ addasa .
1. Tattha adhammikānaṃ rājūnaṃ , adhammikānañca manussānaṃ kāle loke viparivattamāne kusale osanne akusale ussanne lokassa parihānakāle devo na sammā vasissati , meghapādā pacchijjissanti , sassāni milāyissanti , dubbhikkhaṃ bhavissati , vassitukāmā viya catūhi disāhi meghā uṭṭhahitvā itthikāhi ātape patthaṭānaṃ vīhiādīnaṃ temanabhayena antopavesitakāle purisesu kudālapiṭake ādāya āḷibandhanatthāya nikkhantesu vassanākāraṃ dassetvā gajjitvā vijjulatā nicchāretvā usabhā viya ayujjhitvā avassitvāva palāyissanti .
Ayaṃ paṭhamassa vipāko .
2-6.
Dutiye
V3.2 hirīyatīti lajjati virajjati .
Yasmā hirī pāpajigucchanalakkhaṇā , tasmā ‘‘ jigucchatīti attho ’’ ti vuttaṃ .Ottappatīti utrasati .
Pāputrāsalakkhaṇañhi ottappaṃ .
Paggahitavīriyoti
M3.2 saṅkocaṃ anāpannavīriyo .
Tenāha ‘‘ anosakkitamānaso ’’ ti .Pahānatthāyāti samucchinnatthāya .
Kusalānaṃ dhammānaṃ upasampadā nāma samadhigamo evāti āha ‘‘ paṭilābhatthāyā ’’ ti .
Gatiatthā dhātusaddā buddhiatthā hontīti āha ‘‘ udayañca vayañca paṭivijjhituṃ samatthāyā ’’ ti .
Missakanayenāyaṃ desanā gatāti āha ‘‘ vikkhambhanavasena ca samucchedavasena cā ’’ ti .
Tenāha ‘‘ vipassanāpaññāya ceva maggapaññāya cā ’’ ti .
Vipassanāpaññāya vikkhambhanakiriyato sā ca kho padesikāti nippadesikaṃ katvā dassetuṃ ‘‘ maggapaññāya paṭilābhasaṃvattanato ’’ ti vuttaṃ .
Dukkhakkhayagāminibhāvepi eseva nayo .
Sammāti yāthāvato .
Akuppadhammatāya hi maggapaññāya khepitaṃ khepitameva , nāssa puna khepanakiccaṃ atthīti upāyena ñāyena sā pavattatīti āha ‘‘ hetunā nayenā ’’ ti .
Tatiyādīsu natthi vattabbaṃ .
Vitthatasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .