4. Vitthatasuttavaṇṇanā
13. Mahantamahantā kūṭāgārappamāṇā ghanasilā nāvā viya udake plavamānā addasa .
Ayaṃ terasamo supino .
13. Tādiseyeva kāle adhammikarājāno akulīnānaṃ yasaṃ dassanti .
Te issarā bhavissanti , kulīnā duggatā .
Tesu na keci gāravaṃ karissanti , itaresuyeva karissanti .
Rājasammukhe vā amaccasammukhe vā vinicchayaṭṭhāne vā vinicchayakusalānaṃ ghanasilāsadisānaṃ kulaputtānaṃ kathā na ogāhitvā patiṭṭhahissati .
Tesu kathentesu ‘‘ kiṃ ime kathentī ’’ ti itare parihāsameva karissanti .
Bhikkhusannipātepi vuttappakāresu ṭhānesu neva pesale bhikkhū garukātabbe maññissanti , nāpi nesaṃ kathā pariyogāhitvā patiṭṭhahissati , silānaṃ plavanakālo viya bhavissati .
Ayaṃ terasamassa vipāko .
14. Catutthe
V3.5M3.5 satinepakkenāti satiyā nepakkena , tikkhavisadasūrabhāvenāti attho .
Aṭṭhakathāyaṃ pana nepakkaṃ nāma paññāti adhippāyena ‘‘ nepakkaṃ vuccati paññā ’’ ti vuttaṃ .
Evaṃ sati añño niddiṭṭho nāma hoti .
Satimāti ca iminā savisesā sati gahitāti paratopi ‘‘ cirakatampi cirabhāsitampi saritā anussaritā ’’ ti satikiccameva niddiṭṭhaṃ , na paññākiccaṃ , tasmā satinepakkenāti satiyā nepakkabhāvenāti sakkā viññātuṃ labbhateva .
Paccayavisesavasena aññadhammanirapekkho satiyā balavabhāvo .
Tathā hi ñāṇavippayuttacittenapi sajjhāyanasammasanāni sambhavanti .
Cirakatampīti attanā vā parena vā kāyena cirakataṃ cetiyaṅgaṇavattādimahāvattappaṭipattipūraṇaṃ .
Cirabhāsitampīti attanā vā parena vā vācāya cirabhāsitaṃ sakkaccaṃ uddisanauddisāpanadhammāsāraṇadhammadesanāupanisinnakaparikathāanumodanīyādivasena pavattitaṃ vacīkammaṃ .
Saritā anussaritāti tasmiṃ kāyena cirakate kāyo nāma kāyaviññatti , cirabhāsite vācā nāma vacīviññatti , tadubhayampi rūpaṃ , taṃsamuṭṭhāpakā cittacetasikā arūpaṃ .
Iti ime rūpārūpadhammā evaṃ uppajjitvā evaṃ niruddhāti sarati ceva anussarati ca , satisambojjhaṅgaṃ samuṭṭhāpetīti attho .
Bojjhaṅgasamuṭṭhāpikā hi sati idha adhippetā .
Tāya satiyā esa sakiṃ saraṇena saritā , punappunaṃ saraṇena anussaritāti veditabbā .
Vitthatasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .
5-10.
Daṭṭhabbasuttādivaṇṇanā
14. Khuddakamadhukapupphappamāṇā maṇḍūkiyo mahante kaṇhasappe vegena anubandhitvā uppalanāḷe viya chinditvā maṃsaṃ khāditvā gilantiyo addasa .
Ayaṃ cuddasamo supino .
14. Loke parihāyanteyeva manussā tibbarāgādijātikā kilesānuvattakā hutvā taruṇānaṃ attano bhariyānaṃ vase vattissanti .
Gehe dāsakammakārādayopi gomahiṃsādayopi hiraññasuvaṇṇampi sabbaṃ tāsaṃyeva āyattaṃ bhavissati .
‘‘ Asukaṃ hiraññasuvaṇṇaṃ vā paricchadādijātaṃ vā kahan ’’ ti vutte ‘‘ yattha vā tattha vā hotu , kiṃ tuyhiminā byāpārena , tvaṃ mayhaṃ ghare santaṃ vā asantaṃ vā jānitukāmo jāto ’’ ti vatvā nānappakārehi akkositvā mukhasattīhi koṭṭetvā dāsaceṭake viya vase katvā attano issariyaṃ pavattessanti .
Evaṃ madhukapupphappamāṇānaṃ maṇḍūkīnaṃ āsivise kaṇhasappe gilanakālo viya bhavissati .
Ayaṃ cuddasamassa vipāko .