Issues
Select Version
Pañcakanipāta-aṭṭhakathā
Pañcakanipāta-aṭṭhakathā

Therasuttavaṇṇanā niṭṭhitā . 9. Paṭhamasekhasuttavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

Therasuttavaṇṇanā niṭṭhitā . 9. Paṭhamasekhasuttavaṇṇanā

89. NavameM3.36 āramitabbaṭṭhena kammaṃ ārāmo etassāti kammārāmo , tassa bhāvo kammārāmatā . Tattha kamman ti itikattabbaṃ kammaṃ vuccati . Seyyathidaṃ – cīvaravicāraṇaṃ cīvarakammakaraṇaṃ upatthambhanaṃ pattatthavikaaṃsabaddhakakāyabandhanadhammakaraṇaādhārakapādakathalikasammajjaniādīnaṃ karaṇanti . Ekacco hi etāni karonto sakaladivasaṃ etāneva karoti , taṃ sandhāyesa paṭikkhepo . Yo pana etesaṃ karaṇavelāyameva tāni karoti , uddesavelāya uddesaṃ gaṇhāti , sajjhāyavelāya sajjhāyati , cetiyaṅgaṇavattavelāya cetiyaṅgaṇavattaṃ karoti , manasikāravelāya manasikāraṃ karoti , na so kammārāmo nāma .
Bhassārāmatāti ettha yo itthivaṇṇapurisavaṇṇādivasena ālāpasallāpaṃ karontoyeva divasañca rattiñca vītināmeti , evarūpo bhasse pariyantakārī na hoti , ayaṃ bhassārāmo nāma . Yo pana rattimpi divasampi dhammaṃ katheti , pañhaṃ vissajjeti , ayaṃ appabhasso bhasse pariyantakārīyeva . Kasmā ? ‘‘ Sannipatitānaṃ vo , bhikkhave , dvayaṃ karaṇīyaṃ dhammī vā kathā , ariyo vā tuṇhībhāvo ’’ ti ( ma . ni .1.273; udā .12,28,29) vuttattā .
Niddārāmatāti ettha yo gacchantopi nisinnopi nipannopi thinamiddhābhibhūto niddāyatiyeva , ayaṃ niddārāmo nāma . Yassa pana karajakāye gelaññena cittaṃ bhavaṅge otarati , nāyaṃ niddārāmo . Tenevāha – ‘‘ abhijānāmi kho panāhaṃ , aggivessana , gimhānaṃ pacchime māse pacchābhattaṃ piṇḍapātappaṭikkanto catugguṇaṃ saṅghāṭiṃ paññāpetvā dakkhiṇena passena sato sampajāno niddaṃ okkamitā ’’ ti ( ma . ni .1.387).
Saṅgaṇikārāmatāti etthaV3.35 yo ekassa dutiyo , dvinnaṃ tatiyo , tiṇṇaṃ catutthoti evaṃ saṃsaṭṭhova viharati , ekako assādaṃ na labhati , ayaṃ saṅgaṇikārāmo . Yo pana catūsu iriyāpathesu ekakova assādaṃ labhati , nāyaṃ saṅgaṇikārāmo veditabbo .
Sekhānaṃ paṭiladdhaguṇassa parihānāsambhavato ‘‘ upariguṇehī ’’ tiādi vuttaṃ .