Issues
Select Version
Pañcakanipāta-aṭṭhakathā
Pañcakanipāta-aṭṭhakathā

Avajānātisuttavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

1. Avajānātisuttavaṇṇanā

141. PañcamassaV3.45M3.47 paṭhame datvā avajānātīti ettha eko bhikkhu mahāpuñño catupaccayalābhī hoti , so cīvarādīni labhitvā aññaṃ appapuññaṃ āpucchati . Sopi tasmiṃ punappunaṃ āpucchantepi gaṇhātiyeva . Athassa itaro thokaṃ kupito hutvā maṅkubhāvaṃ uppādetukāmo vadati ‘‘ ayaṃ attano dhammatāya cīvarādīni na labhati , amhe nissāya labhatī ’’ ti . Evampi datvā avajānāti nāma .
Eko pana ekena saddhiṃ dve tīṇi vassāni vasanto pubbe taṃ puggalaṃ garuṃ katvā gacchante gacchante kāle cittīkāraṃ na karoti , āsananisinnaṭṭhānampi na gacchati . Ayampi puggalo saṃvāsena avajānāti nāma .
Ādheyyamukhoti ādito dheyyamukho , paṭhamavacanasmiṃyeva ṭhapitamukhoti attho . Tatthāyaṃ nayo – eko puggalo sāruppaṃyeva bhikkhuṃ ‘‘ asāruppo eso ’’ ti katheti . Taṃ sutvā esa niṭṭhaṃ gacchati , puna aññena sabhāgena bhikkhunā ‘‘ sāruppo ayan ’’ ti vuttepi tassa vacanaṃ na gaṇhāti . Asukena nāma ‘‘ asāruppo ayan ’’ ti amhākaṃ kathitanti purimabhikkhunova kathaṃ gaṇhāti . Aparopissa dussīlaṃ ‘‘ sīlavā ’’ ti katheti . Tassa vacanaṃ saddahitvā puna aññena ‘‘ asāruppo eso bhikkhu , nāyaṃ tumhākaṃ santikaṃ upasaṅkamituṃ yutto ’’ ti vuttepi tassa vacanaṃ aggahetvā purimaṃyeva kathaṃ gaṇhāti . Aparo vaṇṇampi kathitaṃ gaṇhāti , avaṇṇampi kathitaṃ gaṇhātiyeva . Ayampi ādheyyamukho yeva nāma ādhātabbamukho , yaṃ yaṃ suṇāti , tattha tattha ṭhapitamukhoti attho .
Loloti saddhādīnaṃ ittarakālappatitattā assaddhiyādīhi lulitabhāvena lolo . Ittarabhattītiādīsu punappunaṃ bhajanena saddhāva bhattipemaṃ . Saddhāpemampi gehassitapemampi vaṭṭati , pasādo saddhāpasādo . Evaṃ puggalo lolo hotīti evaṃ ittarasaddhāditāya puggalo lolo nāma hoti . Haliddirāgo viya , thusarāsimhi koṭṭitakhānuko viya , assapiṭṭhiyaṃ ṭhapitakumbhaṇḍaṃ viya ca anibaddhaṭṭhāne muhuttena kuppati .
Mando momūhoti aññāṇabhāvena mando , avisayatāya momūho , mahāmūḷhoti attho .