Issues
Select Version
(VN)Pārājikapāḷi
(VN)Pārājikapāḷi

Pakiṇṇakakathā Imasmiṃ pana sikkhāpade kosallatthaṃ idaṃ pakiṇṇakaṃ veditabbaṃ – ‘‘ Samuṭṭhānañca kiriyā , atho saññā sacittakaṃ ; Lokavajjañca kammañca , kusalaṃ vedanāya cā ’’ ti . Tattha ‘‘ samuṭṭhānan ’’ ti sabbasaṅgāhakavasena cha sikkhāpadasamuṭṭhān

Author: _System_commentary_ @ Administrator

Pakiṇṇakakathā Imasmiṃ pana sikkhāpade kosallatthaṃ idaṃ pakiṇṇakaṃ veditabbaṃ – ‘‘ Samuṭṭhānañca kiriyā , atho saññā sacittakaṃ ; Lokavajjañca kammañca , kusalaṃ vedanāya cā ’’ ti . Tattha ‘‘ samuṭṭhānan ’’ ti sabbasaṅgāhakavasena cha sikkhāpadasamuṭṭhānāni . Tāni parivāre āvi bhavissanti . Samāsato pana sikkhāpadaṃ nāma – atthi chasamuṭṭhānaṃ , atthi catusamuṭṭhānaṃ , atthi tisamuṭṭhānaṃ , atthi kathinasamuṭṭhānaṃ , atthi eḷakalomasamuṭṭhānaṃ , atthi dhuranikkhepādisamuṭṭhānanti . Tatrāpi kiñci kiriyato samuṭṭhāti , kiñci akiriyato samuṭṭhāti , kiñci kiriyākiriyato samuṭṭhāti , kiñci siyā kiriyato , siyā akiriyato samuṭṭhāti , kiñci siyā kiriyato siyā kiriyākiriyato samuṭṭhāti . Tatrāpi atthi saññāvimokkhaṃ , atthi nosaññāvimokkhaṃ . Tattha yaṃ cittaṅgaṃ labhatiyeva , taṃ saññāvimokkhaṃ ; itaraṃ nosaññāvimokkhaṃ . PunaM1.235 atthi sacittakaṃ , atthi acittakaṃ . Yaṃ saheva cittena āpajjati , taṃ sacittakaṃ ; yaṃ vināpi cittena āpajjati , taṃ acittakaṃP1.271 . Taṃ sabbampi lokavajjaṃ paṇṇattivajjanti duvidhaṃ . Tesaṃ lakkhaṇaṃ vuttameva . KammakusalavedanāvasenāpiV1.217 cettha atthi sikkhāpadaṃ kāyakammaṃ , atthi vacīkammaṃ . Tattha yaṃ kāyadvārikaṃ , taṃ kāyakammaṃ ; yaṃ vacīdvārikaṃ , taṃ vacīkammanti veditabbaṃ . Atthi pana sikkhāpadaṃ kusalaṃ , atthi akusalaṃ , atthi abyākataṃ . Dvattiṃseva hi āpattisamauṭṭhāpakacittāni – aṭṭha kāmāvacarakusalāni , dvādasa akusalāni , dasa kāmāvacarakiriyacittāni , kusalato ca kiriyato ca dve abhiññācittānīti . Tesu yaṃ kusalacittena āpajjati , taṃ kusalaṃ ; itarehi itaraṃ . Atthi ca sikkhāpadaṃ tivedanaṃ , atthi dvivedanaṃ , atthi ekavedanaṃ . Tattha yaṃ āpajjanto tīsu vedanāsu aññataravedanāsamaṅgī hutvā āpajjati , taṃ tivedanaṃ ; yaṃ āpajjanto sukhasamaṅgī vā upekkhāsamaṅgī vā āpajjati , taṃ dvivedanaṃ ; yaṃ āpajjanto dukkhavedanāsamaṅgīyeva āpajjati , taṃ ekavedananti veditabbaṃ . Evaṃ – ‘‘ Samuṭṭhānañca kiriyā , atho saññā sacittakaṃ ; Lokavajjañca kammañca , kusalaṃ vedanāya cā ’’ ti . Imaṃ pakiṇṇakaṃ viditvā tesu samuṭṭhānādīsu idaṃ sikkhāpadaṃ samuṭṭhānato ekasamuṭṭhānaṃ . Aṅgavasena dukasamuṭṭhānaṃ , kāyacittato samuṭṭhāti . Kiriyasamuṭṭhānañca karontoyeva hi etaṃ āpajjati . Methunapaṭisaṃyuttāya kāmasaññāya abhāvena muccanato saññāvimokkhaṃ . ‘‘ Anāpatti ajānantassa asādiyantassā ’’ ti hi vuttaṃ . Methunacitteneva naṃ āpajjati , na vinā cittenāti sacittakaṃ . Rāgavaseneva āpajjitabbato lokavajjaṃ . Kāyadvāreneva samuṭṭhānato kāyakammaṃ . Cittaṃ panettha aṅgamattaṃ hoti , na tassa vasena kammabhāvo labbhati . Lobhacittena āpajjitabbato akusalacittaṃ . Sukhasamaṅgī vā upekkhāsamaṅgī vā taṃ āpajjatīti dvivedananti veditabbaṃ . Sabbañcetaṃ āpattiyaṃ yujjati . Sikkhāpadasīsena pana sabbaaṭṭhakathāsu desanā ārūḷhā , tasmā evaṃ vuttaṃ . Pakiṇṇakakathā niṭṭhitā .

MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .
MakkaṭīM1.236P1.272 vajjiputtā ca … pe … vuḍḍhapabbajito migoti idaṃ kiṃ ? Imā vinītavatthūnaṃ bhagavatā sayaṃ vinicchitānaṃ tesaṃ tesaṃ vatthūnaṃ uddānagāthā nāma . Tāni vatthūni ‘‘ sukhaṃ vinayadharāV1.218 uggaṇhissantī ’’ ti dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitāni . Vatthugāthā pana dharamāneyeva bhagavati upālittherena ṭhapitā ‘‘ iminā lakkhaṇena āyatiṃ vinayadharā vinayaṃ vinicchinissantī ’’ ti . Tasmā ettha vuttalakkhaṇaṃ sādhukaṃ sallakkhetvā paṭhamasikkhāpadaṃ vinicchinitabbaṃ . Dutiyādīnañca vinītavatthūsu vuttalakkhaṇena dutiyādīni . Vinītavatthūni hi sippikānaṃ paṭicchannakarūpāni viya vinayadharānaṃ paṭicchannakavatthūni hontīti .