Issues
Select Version
Therīgāthā-aṭṭhakathā
Therīgāthā-aṭṭhakathā

8. Vijayātherīgāthāvaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

8. Vijayātherīgāthāvaṇṇanā

Catukkhattun tiādikā vijayāya theriyā gāthā .
Ayampi purimabuddhesu katādhikārā tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ kusalaṃ upacinantī , anukkamena paribrūhitakusalamūlā devamanussesu saṃsarantī , imasmiṃ buddhuppāde rājagahe aññatarasmiṃ kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patvā khemāyaM0.165 theriyā gihikāle sahāyikā ahosi .
Sā tassā pabbajitabhāvaṃ sutvā ‘‘ sāpi nāma rājamahesī pabbajissati kimaṅgaṃ panāhan ’’ ti pabbajitukāmāyeva hutvā khemātheriyā santikaṃ upasaṅkami .
Therī tassā ajjhāsayaṃ ñatvā tathā dhammaṃ desesi , yathā saṃsāre saṃviggamānasā sāsane sā abhippasannā bhavissati .
Sā taṃ dhammaṃ sutvā saṃvegajātā paṭiladdhasaddhā ca hutvā pabbajjaṃ yāci .
Therī taṃ pabbājesi .
Sā pabbajitvā katapubbakiccā vipassanaṃ paṭṭhapetvā hetusampannatāya , na cirasseva saha paṭisambhidāhi arahattaṃ patvā attano paṭipattiṃ paccavekkhitvā udānavasena –
169.
‘‘ CatukkhattuṃP0.160 pañcakkhattuṃ , vihārā upanikkhamiṃ ;
Aladdhā cetaso santiṃ , citte avasavattinī .
170.
‘‘ BhikkhuniṃV0.180 upasaṅkamma , sakkaccaṃ paripucchahaṃ ;
Sā me dhammamadesesi , dhātuāyatanāni ca .
171.
‘‘ Cattāri ariyasaccāni , indriyāni balāni ca ;
Bojjhaṅgaṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ , uttamatthassa pattiyā .
172.
‘‘ Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā , karontī anusāsaniṃ ;
Rattiyā purime yāme , pubbajātimanussariṃ .
173.
‘‘ Rattiyā majjhime yāme , dibbacakkhuṃ visodhayiṃ ;
Rattiyā pacchime yāme , tamokhandhaṃ padālayiṃ .
174.
‘‘ Pītisukhena ca kāyaṃ , pharitvā vihariṃ tadā ;
Sattamiyā pāde pasāresiṃ , tamokhandhaṃ padāliyā ’’ ti .
–
Imā gāthā abhāsi .
Tattha bhikkhunin ti khemātheriṃ sandhāya vadati .
Bojjhaṅgaṭṭhaṅgikaṃ maggan ti sattabojjhaṅgañca aṭṭhaṅgikañca ariyamaggaṃ .
Uttamatthassa pattiyāti arahattassa nibbānasseva vā pattiyā adhigamāya .
PītisukhenātiM0.166 phalasamāpattipariyāpannāya pītiyā sukhena ca .
Kāyan ti taṃsampayuttaṃ nāmakāyaṃ tadanusārena rūpakāyañca .
Pharitvāti phusitvā byāpetvā vā .
Sattamiyā pāde pasāresin ti vipassanāya āraddhadivasato sattamiyaṃ pallaṅkaṃ bhinditvā pāde pasāresiṃ .
Kathaṃ ?
Tamokhandhaṃ padāliya , appadālitapubbaṃ mohakkhandhaṃ aggamaggañāṇāsinā padāletvā .
Sesaṃ heṭṭhā vuttanayameva .
Vijayātherīgāthāvaṇṇanā niṭṭhitā .
Chakkanipātavaṇṇanā niṭṭhitā .