9. Pālileyyasuttavaṇṇanā
81. Pariyādiṇṇarūpacittāti
V2.215 rāgādīhi pariyādiyitvā khepetvā gahitacittā .Bhagavato cāro vidito paricayavasena .
Satthā paribhogaṃ karoti anuggaṇhanto ‘‘ evaṃ hissa duggatimokkho bhavissatī ’’ ti .
Aññatrāti vinā .
Nāgenāti buddhanāgena aṅkusarahitena .
Tato eva ujubhūtena cittena .
Īsādantassa naṅgalasadisadantassa hatthino evaṃ cittaṃ sameti .
Tattha kāraṇamāha ‘‘ yadeko ramatī vane ’’ ti .
Etena kāyavivekena ratisāmaññaṃ vadati .
Attano dhammatāyāti pakatiyā sayameva .
Āsavānaṃ khayoti idha arahattaṃ adhippetaṃ , taṃ pana aggamaggānantaramevāti āha ‘‘ maggānantaraṃ arahattaphalan ’’ ti .
Vicayo desanāpaññā adhippetā , sā ca anekadhā pavattā evāti vuttaṃ ‘‘ vicayaso ’’ ti , anekakkhattuṃ pavattamānāpi vicayo evāti katvā ‘‘ vicayenā ’’ ti attho vutto .
Sāsanadhammoti sīlakkhandhādiparidīpano pariyattidhammo .
Parivitakko udapādi ‘‘ cattāro satipaṭṭhānā ’’ tiādinā , evaṃ koṭṭhāsato paricchijja desite mayā dhamme katamassa jānanassa antarā āsavānaṃ khayo hotīti ekaccassa kaṅkhā hotiyevāti adhippāyo .
Diṭṭhi eva samanupassanā diṭṭhisamanupassanā .
Diṭṭhisaṅkhāroti diṭṭhipaccayo saṅkhāro .
Tato eva taṇhāpaccayo hotīti vuttaṃ ‘‘ tatojo so saṅkhāro ’’ ti .
Tato taṇhāto so saṅkhāro jātoti catūsu esa diṭṭhisaṅkhāro diṭṭhūpanissayo saṅkhāro jāyati .
Avijjāsamphassoti
M2.242 avijjāsampayuttasamphasso .Evamettha bhagavā saḷāyatananāmarūpaviññāṇāni saṅkhārapakkhikāneva katvā dasseti .
Ettake ṭhāneti ‘‘ idha bhikkhave assutavā puthujjano ’’ tiādiṃ katvā yāva ‘‘ na me bhavissatī ’’ ti ettake ṭhāne .
Gahitagahitadiṭṭhin ti sakkāyadiṭṭhiyā ‘‘ so attā , so loko ’’ tiādinā pavattaṃ sassatadiṭṭhiṃ , no cassaṃ , no ca me siyā ’’ tiādinā pavattaṃ ucchedadiṭṭhinti tathā tathā gahitadiṭṭhiṃ .
‘‘ Iti kho , bhikkhave , sopi saṅkhāro anicco ’’ tiādidesanāya vissajjāpento āgato .
Tattha tatthevāssa uppannadiṭṭhivivecanato imissā desanāya puggalajjhāsayena
V2.216 pavattitatā veditabbā , tevīsatiyā ṭhānesu arahattapāpanena desanāvilāso .Tatojo so saṅkhāroti tato vicikicchāya paccayabhūtataṇhāto jāto vicikicchāya sampayutto saṅkhāro .
Yadi sahajātādipaccayavasena tato taṇhāto jātoti tatojo saṅkhāroti vucceyya , idamayuttanti dassento ‘‘ taṇhāsampayutta … pe … jāyatī ’’ ti codeti .
Itaro upanissayakoṭi idhādhippetāti dassento ‘‘ appahīnattā ’’ ti vatvā ‘‘ yassa hī ’’ tiādinā tamatthaṃ vivarati .
Na hi taṇhāya vicikicchā sambhavati .
Yadi asati sahajātakoṭiyā upanissayakoṭiyā taṇhāpaccayā vicikicchāya sambhavo eva .
Diṭṭhiyāpīti dvāsaṭṭhidiṭṭhiyāpi .
Tenāha ‘‘ catūsu hī ’’ tiādi .
Vīsati sakkāyadiṭṭhiyo sassatadiṭṭhiṃ ucchedadiṭṭhiṃ vicikicchañca pakkhipitvā paccekaṃ aniccatāmukhena vipassanaṃ dassetvā arahattaṃ pāpetvā desanā niṭṭhāpitāti āha ‘‘ tevīsatiyā ṭhānesū ’’ tiādi .
Pālileyyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .