Issues
Select Version
Khandhavaggaṭīkā
Khandhavaggaṭīkā

8. Piṇḍolyasuttavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

8. Piṇḍolyasuttavaṇṇanā

80. Apakarīyati etenāti apakaraṇaṃ , padaṃ .
Apakaraṇaṃ pakaraṇaṃ kāraṇanti atthato ekaṃ .
Tenāha ‘‘ kismiñcideva kāraṇe ’’ ti .
Nīharitvāti attano samīpacārabhāvato apanetvā .
Tathākaraṇañca evameteM2.240 ettakampi appaṭirūpaṃ akatvā āyatiṃ sammā paṭipajjissantīti .
Laddhabalāti laddhañāṇabalā .
Ekadvīhikāyāti ekekassa ceva dvinnaṃ dvinnañca īhikā gati upasaṅkamanā ekadvīhikā .
Tenāha ‘‘ ekeko ceva dve dve ca hutvā ’’ ti .
Puthujjanānaṃ samuditānaṃ nāma kiriyā tādisīpi siyāti vuttaṃ ‘‘ keḷimpi kareyyun ’’ ti .
Parikappanavasena sammāsambuddhaṃ uddissa pesalā bhikkhūpi evaṃ karontīti .
Yugandharapabbatādīnaṃ antare sīdantaraṃ samuddaṃ nāma .
Tattha kira vāto na vāyati , patitaṃ yaṃV2.214 kiñcipi sīdantaranadiyaṃ vilīyantā sīdanteva , tasmā taṃ parivāretvā ṭhitā yugandharādayopi sīdapabbatā nāma .
Taṃ sandhāya vuttaṃ ‘‘ sīdantare sannisinnaṃ mahāsamuddaṃ viyā ’’ ti .
Āhārahetūti āmisahetu sappitelādinimittaṃ , tesaṃ paṇāmanā .
Pacchiman ti nihīnaṃ .
Tenāha ‘‘ lāmakan ’’ ti , lāmakanto idhādhippeto –
‘‘ Migānaṃ koṭṭhuko anto , pakkhīnaṃ pana vāyaso ;
Eraṇḍo anto rukkhānaṃ , tayo antā samāgatā ’’ ti .
–
Ādīsu ( jā .1.3.135) viya .
Ulatīti abhicarati .
Abhisapanti etenāti abhisāpo .
Abhisāpavatthu piṇḍolyaṃ .
Attho phalaṃ vaso etassāti atthavasaṃ , kāraṇaṃ , tampi tesu atthi , tattha niyuttāti atthavasikā .
Anto hadayassa abbhantare anupaviṭṭhā sokavatthūhi .
Abhijjhāyitāti abhijjhāyanasīlo .
Abhiṇhappavattiyā ceva bahulabhāvena ca bahularāgo .
Pūtibhāvenāti kuthitabhāvena .
Byāpādo hi uppajjamāno cittaṃ apagandhaṃ karoti , na sucimanuññabhāvaṃ .
Bhattanikkhittakāko viyāti idaṃ bhattaṭṭhānassa asaraṇena kākassa naṭṭhasatitā paññāyatīti katvā vuttaṃ , na bhattanikkhittatāya .
Asaṇṭhitoti asaṇṭhitacitto .
Kaṭṭhatthan ti kaṭṭhena kattabbakiccaṃ .
Pāpavitakkehi kato , tasmā te anavasesato pahātabbāti dassanatthaṃ .
Dvinnaṃ vuttattā eko pubbabhāgo , itaro missakoti vattuṃ yuttantiM2.241 adhippāyena ‘‘ ettha cā ’’ tiādi vuttaṃ .
Evaṃ taṃ bhāventassa nirujjhanti evāti ekekamissakatāvasena gahetabbanti porāṇā .
Upari tiparivaṭṭadesanāya animittasamādhiyeva dīpito .
Tenāha ‘‘ yāvañcidan ’’ ti .
Niddosoti vītarāgādinā niddoso .
Piṇḍolyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .