Ganthagocchakaṃ
1140. Katame
M0.229 dhammā ganthā ?Cattāro ganthā – abhijjhā kāyagantho , byāpādo kāyagantho , sīlabbataparāmāso kāyagantho , idaṃ saccābhiniveso kāyagantho .
1141. Tattha katamo abhijjhā kāyagantho ?
Yo rāgo sārāgo anunayo anurodho nandī nandīrāgo cittassa sārāgo icchā mucchā ajjhosānaṃ gedho paligedho saṅgo paṅko ejā māyā janikā sañjananī sibbinī jālinī saritā visattikā suttaṃ
T0.291 visaṭā āyūhinī dutiyā paṇidhi bhavanetti vanaṃ vanatho santhavo sineho apekkhā paṭibandhu āsā āsisanā āsisitattaṃ rūpāsā saddāsā gandhāsā rasāsā phoṭṭhabbāsā lābhāsā dhanāsā puttāsā jīvitāsā jappā pajappā abhijappā jappā jappanā jappitattaṃ loluppaṃ loluppāyanā loluppāyitattaṃ pucchañjikatā sādhukamyatā adhammarāgo visamalobho nikanti nikāmanā patthanā pihanā sampatthanā kāmataṇhā bhavataṇhā vibhavataṇhā rūpataṇhā arūpataṇhā nirodhataṇhā rūpataṇhā saddataṇhā gandhataṇhā rasataṇhā phoṭṭhabbataṇhā dhammataṇhā ogho yogo gantho upādānaṃ āvaraṇaṃ nīvaraṇaṃ chādanaṃ bandhanaṃ upakkileso anusayo pariyuṭṭhānaṃ latā vevicchaṃ dukkhamūlaṃ dukkhanidānaṃ dukkhappabhavo mārapāso mārabaḷisaṃ māravisayo taṇhānadī taṇhājālaṃ taṇhāgaddulaṃ taṇhāsamuddo abhijjhā lobho akusalamūlaṃ – ayaṃ vuccati abhijjhā kāyagantho . 1142. Tattha
V0.253 katamo byāpādo kāyagantho ?Anatthaṃ me acarīti āghāto jāyati , anatthaṃ me caratīti āghāto
P0.202 jāyati , anatthaṃ me carissatīti āghāto jāyati , piyassa me manāpassa anatthaṃ acari … pe … anatthaṃ carati … pe … anatthaṃ carissatīti āghāto jāyati , appiyassa me amanāpassa atthaṃ acari … pe … atthaṃ carati … pe … atthaṃ carissatīti āghāto jāyati , aṭṭhāne vāT0.292 pana āghāto jāyati .Yo evarūpo cittassa āghāto paṭighāto paṭighaṃ paṭivirodho kopo pakopo sampakopo doso padoso sampadoso cittassa byāpatti manopadoso kodho kujjhanā kujjhitattaṃ doso dussanā
M0.230 dussitattaṃ byāpatti byāpajjanā byāpajjitattaṃ virodho paṭivirodho caṇḍikkaṃ asuropo anattamanatā cittassa – ayaṃ vuccati byāpādo kāyagantho . 1143. Tattha katamo sīlabbataparāmāso kāyagantho ?
Ito bahiddhā samaṇabrāhmaṇānaṃ sīlena suddhi , vatena suddhi , sīlabbatena suddhīti yā evarūpā diṭṭhi diṭṭhigataṃ diṭṭhigahanaṃ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṃ diṭṭhivipphanditaṃ diṭṭhisaṃyojanaṃ gāho patiṭṭhāho abhiniveso parāmāso kummaggo micchāpatho micchattaṃ titthāyatanaṃ vipariyāsaggāho – ayaṃ vuccati sīlabbataparāmāso kāyagantho .
1144. Tattha katamo idaṃsaccābhiniveso kāyagantho ?
Sassato loko , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
asassato loko , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
antavā loko , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
anantavā loko , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
taṃ jīvaṃ taṃ sarīraṃ , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
aññaṃ jīvaṃ aññaṃ sarīraṃ , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
hoti tathāgato paraṃ maraṇā , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
na hoti tathāgato paraṃ maraṇā , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;
hoti ca na
T0.293 ca hoti tathāgato paraṃ maraṇā , idameva saccaṃ moghamaññanti vā ;neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā , idameva saccaṃ moghamaññanti vā yā evarūpā diṭṭhi diṭṭhigataṃ diṭṭhigahanaṃ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṃ diṭṭhivipphanditaṃ diṭṭhisaṃyojanaṃ gāho patiṭṭhāho abhiniveso parāmāso kummaggo micchāpatho micchattaṃ titthāyatanaṃ vipariyāsaggāho – ayaṃ vuccati idaṃsaccābhiniveso kāyagantho .
Ṭhapetvā sīlabbataparāmāsaṃ kāyaganthaṃ sabbāpi micchādiṭṭhi idaṃsaccābhiniveso kāyagantho .
Ime dhammā ganthā .
1145. Katame
V0.254 dhammā no ganthā ?Te
P0.203 dhamme ṭhapetvā avasesā kusalākusalābyākatā dhammā kāmāvacarā , rūpāvacarā , arūpāvacarā , apariyāpannā ;vedanākkhandho … pe … viññāṇakkhandho ;
sabbañca rūpaṃ , asaṅkhatā ca dhātu – ime dhammā no ganthā .
1146. Katame
M0.231 dhammā ganthaniyā ?Sāsavā kusalākusalābyākatā dhammā kāmāvacarā , rūpāvacarā , arūpāvacarā ;
rūpakkhandho … pe … viññāṇakkhandho – ime dhammā ganthaniyā .
1147. Katame dhammā aganthaniyā ?
Apariyāpannā maggā ca , maggaphalāni ca , asaṅkhatā ca dhātu – ime dhammā aganthaniyā .
1148. Katame dhammā ganthasampayuttā ?
Tehi dhammehi ye dhammā sampayuttā vedanākkhandho … pe … viññāṇakkhandho – ime dhammā
T0.294 ganthasampayuttā . 1149. Katame dhammā ganthavippayuttā ?
Tehi dhammehi ye dhammā vippayuttā vedanākkhandho … pe … viññāṇakkhandho , sabbañca rūpaṃ asaṅkhatā ca dhātu – ime dhammā ganthavippayuttā .
1150. Katame dhammā ganthā ceva ganthaniyā ca ?
Teva ganthā ganthā ceva ganthaniyā ca .
1151. Katame dhammā ganthaniyā ceva no ca ganthā ?
Tehi dhammehi ye dhammā ganthaniyā , te dhamme ṭhapetvā avasesā sāsavā kusalākusalābyākatā dhammā kāmāvacarā , rūpāvacarā , arūpāvacarā ;
rūpakkhandho … pe … viññāṇakkhandho – ime dhammā ganthaniyā ceva no ca ganthā .
1152. Katame dhammā ganthā ceva ganthasampayuttā ca ?
Sīlabbataparāmāso kāyagantho abhijjhākāyaganthena gantho ceva ganthasampayutto ca , abhijjhākāyagantho sīlabbataparāmāsena kāyaganthena gantho ceva ganthasampayutto ca , idaṃsaccābhiniveso kāyagantho abhijjhākāyaganthena gantho
V0.255 ceva ganthasampayutto ca , abhijjhākāyagantho idaṃsaccābhinivesena kāyaganthena gantho ceva ganthasampayutto ca – ime dhammā ganthā ceva ganthasampayuttā ca . 1153. Katame dhammā ganthasampayuttā ceva no ca ganthā ?
Tehi
P0.204 dhammehi ye dhammā sampayuttā , te dhamme ṭhapetvā vedanākkhandho … pe … viññāṇakkhandho – imeT0.295 dhammā ganthasampayuttā ceva no ca ganthā . 1154. Katame
M0.232 dhammā ganthavippayuttā ganthaniyā ?Tehi dhammehi ye dhammā vippayuttā sāsavā kusalākusalābyākatā dhammā kāmāvacarā , rūpāvacarā , arūpāvacarā ;
rūpakkhandho … pe … viññāṇakkhandho – ime dhammā ganthavippayuttā ganthaniyā .
1155. Katame dhammā ganthavippayuttā aganthaniyā ?
Apariyāpannā maggā ca , maggaphalāni ca , asaṅkhatā ca dhātu – ime dhammā ganthavippayuttā aganthaniyā .