Issues
Select Version
Itivuttakapāḷi
Itivuttakapāḷi

1. Paṭhamavaggo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

1. Paṭhamavaggo

1. Dukkhavihārasuttaṃ

28.( DveM0.211V0.18 dhamme anukkaṭi )[() syāmapotthake natthi ] vuttañhetaṃT0.247 bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Dvīhi , bhikkhave , dhammehi samannāgato bhikkhu diṭṭheva dhamme dukkhaṃ viharati savighātaṃ saupāyāsaṃP0.23 sapariḷāhaṃ ;
kāyassa bhedā paraṃ maraṇā duggati pāṭikaṅkhā .
Katamehi dvīhi ?
Indriyesu aguttadvāratāya [ aguttadvāro ( aṭṭha .)] ca , bhojane amattaññutāya [ amattaññū ( aṭṭha .)] ca .
Imehi kho , bhikkhave , dvīhi dhammehi samannāgato bhikkhu diṭṭheva dhamme dukkhaṃ viharati savidhātaṃ saupāyāsaṃ sapariḷāhaṃ ;
kāyassa bhedā paraṃ maraṇā duggati pāṭikaṅkhā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Cakkhu sotañca ghānañca , jivhā kāyo tathā mano ;
Etāni yassa dvārāni , aguttānidha [ aguttāni ca ( syā .)] bhikkhuno .
‘‘ Bhojanamhi amattaññū , indriyesu asaṃvuto ;
Kāyadukkhaṃ cetodukkhaṃ , dukkhaṃ so adhigacchati .
‘‘ Ḍayhamānena kāyena , ḍayhamānena cetasā ;
Divā vā yadi vā rattiṃ , dukkhaṃ viharati tādiso ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Paṭhamaṃ .

2. Sukhavihārasuttaṃ

29. VuttañhetaṃV0.19 bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Dvīhi , bhikkhave , dhammehi samannāgato bhikkhu diṭṭheva dhamme sukhaṃ viharati avighātaṃ anupāyāsaṃ apariḷāhaṃ ;
kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiP0.24 pāṭikaṅkhāM0.212T0.248 .
Katamehi dvīhi ?
Indriyesu guttadvāratāya ca , bhojane mattaññutāya ca .
Imehi kho , bhikkhave , dvīhi dhammehi samannāgato bhikkhu diṭṭheva dhamme sukhaṃ viharati avighātaṃ anupāyāsaṃ apariḷāhaṃ ;
kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugati pāṭikaṅkhā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Cakkhu sotañca ghānañca , jivhā kāyo tathā [ atho ( sī . syā . ka .)] mano ;
Etāni yassa dvārāni , suguttānidha bhikkhuno .
‘‘ Bhojanamhi ca mattaññū , indriyesu ca saṃvuto ;
Kāyasukhaṃ cetosukhaṃ , sukhaṃ so adhigacchati .
‘‘ Aḍayhamānena kāyena , aḍayhamānena cetasā ;
Divā vā yadi vā rattiṃ , sukhaṃ viharati tādiso ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Dutiyaṃ .

3. Tapanīyasuttaṃ

30. Vuttañhetaṃ bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Dveme , bhikkhave , dhammā tapanīyā .
KatameP0.25 dve ?
Idha , bhikkhave , ekacco akatakalyāṇo hoti , akatakusalo , akatabhīruttāṇo , katapāpo , kataluddo , katakibbiso .
So ‘ akataṃ me kalyāṇan ’ tipi tappati ,‘ kataṃ me pāpan ’ tipi tappati .
Ime kho , bhikkhave , dve dhammā tapanīyā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Kāyaduccaritaṃ katvā , vacīduccaritāni ca ;
ManoduccaritaṃT0.249 katvā , yañcaññaṃ dosasañhitaṃ .
‘‘ AkatvāV0.20 kusalaṃ kammaṃ , katvānākusalaṃ bahuṃ ;
Kāyassa bhedā duppañño , nirayaṃ sopapajjatī ’’ ti [ nirayaṃ so upapajjatīti ( sī . syā . kaṃ . pī .)].
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Tatiyaṃ .

4. Atapanīyasuttaṃ

31. VuttañhetaṃM0.213 bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Dveme , bhikkhave , dhammā atapanīyā .
Katame dve ?
Idha , bhikkhave , ekacco katakalyāṇo hoti , katakusalo , katabhīruttāṇo , akatapāpo , akataluddo , akatakibbiso .
So ‘ kataṃ me kalyāṇan ’ tipi na tappati ,‘ akataṃ me pāpan ’ tipi na tappati .
Ime kho , bhikkhave , dveP0.26 dhammā atapanīyā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Kāyaduccaritaṃ hitvā , vacīduccaritāni ca ;
Manoduccaritaṃ hitvā , yañcaññaṃ dosasañhitaṃ .
‘‘ Akatvākusalaṃ kammaṃ , katvāna kusalaṃ bahuṃ ;
Kāyassa bhedā sappañño , saggaṃ so upapajjatī ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Catutthaṃ .

5. Paṭhamasīlasuttaṃ

32. Vuttañhetaṃ bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Dvīhi , bhikkhave , dhammehi samannāgato puggalo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye .
Katamehi dvīhi ?
Pāpakena ca sīlena , pāpikāya ca diṭṭhiyā .
Imehi kho , bhikkhave , dvīhi dhammehi samannāgato puggalo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ niraye ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
TatthetaṃT0.250 iti vuccati –
‘‘ PāpakenaV0.21 ca sīlena , pāpikāya ca diṭṭhiyā ;
Etehi dvīhi dhammehi , yo samannāgato naro ;
Kāyassa bhedā duppañño , nirayaṃ sopapajjatī ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Pañcamaṃ .

6. Dutiyasīlasuttaṃ

33. Vuttañhetaṃ bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Dvīhi , bhikkhave , dhammehi samannāgato puggalo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge .
Katamehi dvīhiP0.27 ?
Bhaddakena ca sīlena , bhaddikāya ca diṭṭhiyā .
ImehiM0.214 kho , bhikkhave , dvīhi dhammehi samannāgato puggalo yathābhataṃ nikkhitto evaṃ sagge ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Bhaddakena ca sīlena , bhaddikāya ca diṭṭhiyā ;
Etehi dvīhi dhammehi , yo samannāgato naro ;
Kāyassa bhedā sappañño , saggaṃ so upapajjatī ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Chaṭṭhaṃ .

7. Ātāpīsuttaṃ

34. Vuttañhetaṃ bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Anātāpī , bhikkhave , bhikkhu anottāpī [ anottappī ( bahūsu ) aṭṭhakathā passitabbā ] abhabbo sambodhāya , abhabbo nibbānāya , abhabbo anuttarassa yogakkhemassa adhigamāya .
Ātāpī ca kho , bhikkhave , bhikkhu ottāpī [ ottappī ( bahūsu )] bhabbo sambodhāya , bhabbo nibbānāya , bhabbo anuttarassa yogakkhemassa adhigamāyā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avocaT0.251 .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ AnātāpīV0.22 anottāpī , kusīto hīnavīriyo ;
Yo thīnamiddhabahulo , ahirīko anādaro ;
Abhabbo tādiso bhikkhu , phuṭṭhuṃ sambodhimuttamaṃ .
‘‘ YoP0.28 ca satimā nipako jhāyī , ātāpī ottāpī ca appamatto ;
Saṃyojanaṃ jātijarāya chetvā , idheva sambodhimanuttaraṃ phuse ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Sattamaṃ .

8. Paṭhamanakuhanasuttaṃ

35. Vuttañhetaṃ bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Nayidaṃ , bhikkhave , brahmacariyaṃ vussati janakuhanatthaṃ , na janalapanatthaṃ , na lābhasakkārasilokānisaṃsatthaṃ , na ‘ iti maṃ jano jānātū ’ ti .
Atha kho idaṃ , bhikkhaveM0.215 , brahmacariyaṃ vussati saṃvaratthañceva pahānatthañcā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Saṃvaratthaṃ pahānatthaṃ , brahmacariyaṃ anītihaṃ ;
Adesayi so bhagavā , nibbānogadhagāminaṃ .
‘‘ Esa maggo mahattehi [ mahantehi ( sī . ka .), mahatthehi ( syā .)], anuyātoP0.29 mahesibhi [ mahesino ( sī . ka .)];
Ye ye taṃ paṭipajjanti , yathā buddhena desitaṃ ;
Dukkhassantaṃ karissanti , satthusāsanakārino ’’ ti .
AyampiT0.252 attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Aṭṭhamaṃ .

9. Dutiyanakuhanasuttaṃ

36. Vuttañhetaṃ bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Nayidaṃ , bhikkhave , brahmacariyaṃ vussati janakuhanatthaṃ , na janalapanatthaṃ , na lābhasakkārasilokānisaṃsatthaṃ , na ‘ iti maṃ jano jānātū ’ ti .
Atha kho idaṃ , bhikkhave , brahmacariyaṃV0.23 vussati abhiññatthañceva pariññatthañcā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Abhiññatthaṃ pariññatthaṃ , brahmacariyaṃ anītihaṃ ;
Adesayi so bhagavā , nibbānogadhagāminaṃ .
‘‘ Esa maggo mahattehi , anuyāto mahesibhi ;
Ye ye taṃ paṭipajjanti , yathā buddhena desitaṃ ;
Dukkhassantaṃ karissanti , satthusāsanakārino ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Navamaṃ .

10. Somanassasuttaṃ

37. Vuttañhetaṃ bhagavatā , vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ Dvīhi , bhikkhave , dhammehi samannāgato bhikkhuP0.30 diṭṭheva dhamme sukhasomanassabahulo viharati , yoni cassa [ yoniso ( sī . syā . pī .), yonissa ( ka .)] āraddhā hoti āsavānaṃ khayāya .
KatamehiM0.216 dvīhi ?
Saṃvejanīyesu ṭhānesu saṃvejanena , saṃviggassa ca yoniso padhānena .
Imehi kho , bhikkhave , dvīhi dhammehi samannāgato bhikkhu diṭṭheva dhamme sukhasomanassabahulo viharati , yoni cassa āraddhā hoti āsavānaṃ khayāyā ’’ ti .
Etamatthaṃ bhagavā avoca .
Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ Saṃvejanīyaṭṭhānesu [ saṃvejanīyesu ṭhānesu ( syā . pī .)], saṃvijjetheva paṇḍito ;
ĀtāpīT0.253 nipako bhikkhu , paññāya samavekkhiya .
‘‘ Evaṃ vihārī ātāpī , santavutti anuddhato ;
Cetosamathamanuyutto , khayaṃ dukkhassa pāpuṇe ’’ ti .
Ayampi attho vutto bhagavatā , iti me sutanti .
Dasamaṃ .
Paṭhamo vaggo niṭṭhito .
TassuddānaṃV0.24P0.31 –
Dve ca bhikkhū tapanīyā , tapanīyā paratthehi ;
Ātāpī [ dve pādā ( ka .), dve ātāpī ( sī .)] nakuhanā dve [ na kuhanā ca ( sabbattha )], somanassena te dasāti .