3. Paccayavāravaṇṇanā
243. Pati-saddo
M0.290V0.291 patiṭṭhatthaṃ dīpeti ‘‘ sāre patiṭṭhito ’’ tiādīsu , aya-saddo gatiṃ dīpeti ‘‘ eti etthāti ayo ’’ ti .Bhūtupādārūpāni saha saṅgaṇhitvā vuttaṃ upādārūpānaṃ viya bhūtarūpāni nissayo hotīti katvā .
Yadi evaṃ kasmā aṭṭhakathāyaṃ ‘‘ mahābhūte nissāya cittasamuṭṭhānaṃ upādārūpan ’’ ti upādārūpaṃyeva dassitanti āha ‘‘ aṭṭhakathāyaṃ panā ’’ tiādi .
255. Paṭiccavāre sahajāteti paṭiccavāre sahajātapaccayavaṇṇanāyaṃ , kammautujānan ti kammajānaṃ utujānañca vasena attho vuttoti yojanā .
Tathā hi tattha vuttaṃ ‘‘ dvisantatisamuṭṭhānabhūtavasena vuttan ’’ ti ( paṭṭhā . aṭṭha .1.57).
Kamme cāti kamme janakakammapaccaye gahite .
Ekantānekantakammajānan ti ekantena kammajānaṃ na ekantakammajānañca .
Tattha asaññabhave ekantakammajaṃ nāma jīvitindriyaṃ , itaraṃ upādārūpaṃ bhūtarūpañca na ekantakammajaṃ , tadubhayampi tattha ekajjhaṃ katvā vuttaṃ ,‘‘ mahābhūte paṭicca kaṭattārūpan ’’ ti idaṃ pana kammasamuṭṭhānavaseneva vuttanti .
So nādhippetoti yo yathādassito paṭiccavāre sahajātapaccaye attho vutto , so idha na adhippeto .
Kasmāti ce , āha ‘‘ kaṭattā … pe … gahitattā ’’ ti .
Taṃ pahāyāti taṃ paṭiccavāre vuttamatthaṃ pahāya aggahetvā .
Yathāgahitassāti ‘‘ asañña … pe … kaṭattārūpaṃ upādārūpan ’’ ti pāḷiyaṃ eva gahitassa .
Paṭicca paccayāti idaṃ dvinnaṃ vārānaṃ upalakkhaṇaṃ .
Paṭiccavāre āgatanayena mahābhūte paṭicca , paccayavāre āgatanayena mahābhūte paccayā mahābhūtānaṃ uppatti na nivāretabbā , tasmā ‘‘ upādārūpasaṅkhātaṃ kaṭattārūpan ’’ ti evaṃ upādārūpaggahaṇena kaṭattārūpaṃ avisesetvā upādārūpānaṃ nivattetabbānaṃ utucittāhārasamuṭṭhānānaṃ atthitāya kaṭattā … pe … visesanaṃ daṭṭhabbanti evamettha yojanā veditabbā .
286-287.
Ekaccassa rūpassāti ahetukacittasamuṭṭhānassa .
Ito paresupi ekaccarūpaggahaṇe eseva nayo .
Cakkhādidhammavasenāti cakkhāyatanādirūpadhammavasena .
Cittasamuṭṭhānādikoṭṭhāsavasenāti cittajādirūpadhammabhāgavasena .
Sabbaṃ labbhatīti satipi imassa nayassa
V0.292 nahetumūlakatteM0.291 nonatthinovigatesu ekanti gaṇanaṃ sabbaṃ rūpaṃ sabbassa rūpassa vasena gaṇanā labbhati catusantativasena vattamānesu pañcavīsatiyā rūpadhammesu vajjitabbassa abhāvā .Paccayavāravaṇṇanā niṭṭhitā .