1. Vibhaṅgavāro
Hetupaccayo
330. Niyato dhammo niyatassa dhammassa hetupaccayena paccayo … cattāri ( niyyānikadukasadisā ninnānākaraṇā ).
Ārammaṇapaccayo
331. Niyato dhammo aniyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo – ariyā maggā vuṭṭhahitvā maggaṃ paccavekkhanti , niyate pahīne kilese paccavekkhanti , pubbe samudāciṇṇe … pe … niyate khandhe aniccato … pe … vipassati , cetopariyañāṇena niyatacittasamaṅgissa cittaṃ jānāti , niyatā khandhā cetopariyañāṇassa , pubbenivāsānussatiñāṇassa yathākammūpagañāṇassa , anāgataṃsañāṇassa , āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo .(1)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo – dānaṃ datvā sīlaṃ … pe … uposathakammaṃ … pe … pubbe suciṇṇāni … pe … jhānā vuṭṭhahitvā jhānaṃ paccavekkhati assādeti abhinandati , taṃ ārabbha aniyato rāgo uppajjati , diṭṭhi … pe … vicikicchā … pe … uddhaccaṃ … pe … aniyataṃ domanassaṃ uppajjati , ariyā phalaṃ paccavekkhanti , nibbānaṃ
T4.513 paccavekkhanti , nibbānaṃ gotrabhussaM4.181 , vodānassa , phalassa , āvajjanāyaV4.213 ārammaṇapaccayena paccayo ;ariyā aniyate pahīne kilese paccavekkhanti , vikkhambhite kilese … pe … pubbe samudāciṇṇe … pe … cakkhuṃ … pe … vatthuṃ aniyate khandhe aniccato … pe … vipassati assādeti abhinandati , taṃ ārabbha aniyato rāgo … pe … domanassaṃ uppajjati , dibbena cakkhunā rūpaṃ passati … pe … āvajjanāya ārammaṇapaccayena paccayo .
Aniyato dhammo niyatassa dhammassa ārammaṇapaccayena paccayo ;
nibbānaṃ maggassa ārammaṇapaccayena paccayo ;
rūpajīvitindriyaṃ mātughātikammassa … pitughātikammassa … arahantaghātikammassa … ruhiruppādakammassa ārammaṇapaccayena paccayo ;
yaṃ vatthuṃ āmasantassa micchattaniyatā khandhā uppajjanti , taṃ vatthu micchattaniyatānaṃ khandhānaṃ ārammaṇapaccayena paccayo .(2)
Adhipatipaccayo
332. Niyato dhammo niyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo .
Sahajātādhipati – niyatādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ adhipatipaccayena paccayo .
Niyato dhammo aniyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo – ārammaṇādhipati , sahajātādhipati .
Ārammaṇādhipati – ariyā maggā vuṭṭhahitvā maggaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti .
Sahajātādhipati – niyatādhipati cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo .
Niyato dhammo niyatassa ca aniyatassa ca dhammassa adhipatipaccayena paccayo .
Sahajātādhipati – niyatādhipati sampayuttakānaṃ
T4.514 khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ adhipatipaccayena paccayo .(3) 333. Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo – ārammaṇādhipati , sahajātādhipati .
Ārammaṇādhipati – dānaṃ datvā sīlaṃ … pe … uposathakammaṃ katvā taṃ garuṃ katvā paccavekkhati assādeti abhinandati , taṃ garuṃ katvā aniyato rāgo uppajjati … diṭṭhi uppajjati ;
pubbe … pe … jhānā … pe … ariyā phalaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti , nibbānaṃ garuṃ katvā paccavekkhanti , nibbānaṃ gotrabhussa , vodānassa , phalassa adhipatipaccayena paccayo ;
cakkhuṃ … pe … vatthuṃ aniyate khandhe garuṃ katvā assādeti abhinandati , taṃ garuṃ katvā aniyato rāgo uppajjati , diṭṭhi uppajjati .
Sahajātādhipati – aniyatādhipati sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca
M4.182 rūpānaṃ adhipatipaccayenaV4.214 paccayo .Aniyato dhammo niyatassa dhammassa adhipatipaccayena paccayo .
Ārammaṇādhipati – nibbānaṃ maggassa adhipatipaccayena paccayo .(2)
Anantarapaccayādi
334. Niyato dhammo aniyatassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – maggo phalassa anantarapaccayena paccayo , niyatā khandhā vuṭṭhānassa anantarapaccayena paccayo .(1)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – purimā purimā aniyatā khandhā pacchimānaṃ pacchimānaṃ aniyatānaṃ khandhānaṃ anantarapaccayena paccayo ;
anulomaṃ gotrabhussa … anulomaṃ vodānassa … phalaṃ phalassa … anulomaṃ phalasamāpattiyā … nirodhā vuṭṭhahantassa nevasaññānāsaññāyatanaṃ phalasamāpattiyā
T4.515 anantarapaccayena paccayo .Aniyato dhammo niyatassa dhammassa anantarapaccayena paccayo – aniyataṃ domanassaṃ niyatassa domanassassa , aniyatā micchādiṭṭhi niyatamicchādiṭṭhiyā anantarapaccayena paccayo ;
gotrabhu maggassa … vodānaṃ maggassa anantarapaccayena paccayo .(2)
Samanantarapaccayena paccayo … sahajātapaccayena paccayo … pañca … aññamaññapaccayena paccayo … dve … nissayapaccayena paccayo … satta .
Upanissayapaccayo
335. Niyato dhammo niyatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo .
Pakatūpanissayo – mātughātikammaṃ mātughātikammassa … pitughātikammassa … arahantaghātikammassa … ruhiruppādakammassa … saṅghabhedakammassa , niyatamicchādiṭṭhiyā upanissayapaccayena paccayo ( cakkaṃ ).
Paṭhamo maggo dutiyassa maggassa … pe … tatiyo maggo catutthassa maggassa upanissayapaccayena paccayo .
Niyato dhammo aniyatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo , anantarūpanissayo , pakatūpanissayo … pe ….
Pakatūpanissayo – mātaraṃ jīvitā voropetvā … pe … saṅghaṃ bhinditvā tassa paṭighātatthāya dānaṃ deti , sīlaṃ samādiyati , uposathakammaṃ
M4.183 karoti , ariyāV4.215 maggaṃ upanissāya anuppannaṃ samāpattiṃ uppādenti , uppannaṃ samāpajjanti … pe … ṭhānāṭhānakosallassa upanissayapaccayena paccayo ;maggo phalasamāpattiyā upanissayapaccayena paccayo .(2)
336. Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa upanissayapaccayena
T4.516 paccayo – ārammaṇūpanissayo , anantarūpanissayo , pakatūpanissayo … pe ….Pakatūpanissayo – aniyataṃ saddhaṃ upanissāya dānaṃ deti , sīlaṃ … pe … uposathakammaṃ karoti , jhānaṃ uppādeti , vipassanaṃ … pe … abhiññaṃ … pe … samāpattiṃ uppādeti , mānaṃ jappeti … diṭṭhiṃ gaṇhāti ;
aniyataṃ sīlaṃ … pe … paññaṃ … rāgaṃ … pe … patthanaṃ … kāyikaṃ sukhaṃ … kāyikaṃ dukkhaṃ … utuṃ … bhojanaṃ … senāsanaṃ upanissāya dānaṃ deti … pe … samāpattiṃ uppādeti , pāṇaṃ hanati … pe … nigamaghātaṃ karoti , aniyatā saddhā … pe … senāsanaṃ aniyatāya saddhāya … pe … patthanāya … kāyikassa sukhassa … kāyikassa dukkhassa , phalasamāpattiyā upanissayapaccayena paccayo .(1)
Aniyato dhammo niyatassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo – ārammaṇūpanissayo , anantarūpanissayo , pakatūpanissayo … pe ….
Pakatūpanissayo – aniyataṃ rāgaṃ upanissāya mātaraṃ jīvitā voropeti … pe … saṅghaṃ bhindati ;
aniyataṃ dosaṃ … pe … senāsanaṃ upanissāya mātaraṃ jīvitā voropeti … pe … saṅghaṃ bhindati ;
aniyato rāgo … dosaṃ … pe … senāsanaṃ mātughātikammassa … pe … saṅghabhedakammassa upanissayapaccayena paccayo ;
paṭhamassa maggassa parikammaṃ paṭhamassa maggassa … pe … catutthassa maggassa parikammaṃ catutthassa maggassa upanissayapaccayena paccayo .(2)
Purejātapaccayādi
337. Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa purejātapaccayena paccayo – ārammaṇapurejātaṃ , vatthupurejātaṃ ( saṃkhittaṃ ).
Aniyato dhammo niyatassa dhammassa purejātapaccayena paccayo – ārammaṇapurejātaṃ
T4.517 , vatthupurejātaṃ .Ārammaṇapurejātaṃ – rūpajīvitindriyaṃ mātughātikammassa … pitughātikammassa … arahantaghātikammassa … ruhiruppādakammassa purejātapaccayena paccayo .
Vatthupurejātaṃ – vatthu niyatānaṃ khandhānaṃ purejātapaccayena paccayo .(2)
Pacchājātapaccayena paccayo … dve … āsevanapaccayena paccayo … dve .
Kammapaccayo
338. Niyato
M4.184V4.216 dhammo niyatassa dhammassa kammapaccayena paccayo – niyatā cetanā sampayuttakānaṃ khandhānaṃ kammapaccayena paccayo .Niyato dhammo aniyatassa dhammassa kammapaccayena paccayo – sahajātā , nānākkhaṇikā .
Sahajātā – niyatā cetanā cittasamuṭṭhānānaṃ rūpānaṃ kammapaccayena paccayo .
Nānākkhaṇikā – niyatā cetanā vipākānaṃ khandhānaṃ kaṭattā ca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo .( Mūlaṃ kātabbaṃ .) Niyatā cetanā sampayuttakānaṃ khandhānaṃ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṃ kammapaccayena paccayo .(3)
Aniyato dhammo aniyatassa dhammassa kammapaccayena paccayo – sahajātā , nānākkhaṇikā ( saṃkhittaṃ ).
Vipākapaccayena paccayo … ekaṃ … āhārapaccayena paccayo … cattāri … indriyapaccayena paccayo … cattāri … jhānapaccayena paccayo … cattāri … maggapaccayena paccayo … cattāri … sampayuttapaccayena paccayo … dve … vippayuttapaccayena paccayo … tīṇi ( arūpadukasadisaṃ )… atthipaccayena paccayo … satta ( arūpāvacaradukasadisaṃ )… natthipaccayena paccayo … vigatapaccayena paccayo … avigatapaccayena paccayo … satta .