Issues
Select Version
(SN)Saḷāyatanavaggo
(SN)Saḷāyatanavaggo

Yavakalāpisuttavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

11. Yavakalāpisuttavaṇṇanā

248. EkādasameV3.110M3.113P3.72 yavakalāpīti lāyitvā ṭhapitayavapuñjo .
Byābhaṅgihatthāti kājahatthā .
Chahi byābhaṅgīhi haneyyun ti chahi puthulakājadaṇḍakehi potheyyuṃ .
Sattamoti tesu chasu janesu yave pothetvā pasibbake pūretvā ādāya gatesu añño sattamo āgaccheyya .
Suhatatarā assāti yaṃ tattha avasiṭṭhaṃ atthi bhusapalāpamattampi , tassa gahaṇatthaṃ suṭṭhutaraṃ hatā .
Evameva khoti ettha catumahāpatho viya cha āyatanāni daṭṭhabbāni , catumahāpathe nikkhittayavakalāpī viya satto , cha byābhaṅgiyo viya iṭṭhāniṭṭhamajjhattavasena aṭṭhārasa ārammaṇāni , sattamā byābhaṅgī viya bhavapatthanā kilesā . Yathā catumahāpathe ṭhapitā yavakalāpī chahi byābhaṅgīhi haññati , evamime sattā aṭṭhārasahi ārammaṇadaṇḍakehi chasu āyatanesu haññanti . Yathā sattamena suhatatarā honti , evaṃ sattā bhavapatthanakilesehi suhatatarā honti bhavemūlakaṃ dukkhaṃ anubhavamānā .
Idāni nesaṃ taṃ bhavapatthanakilesaṃ dassetuṃ bhūtapubbaṃ , bhikkhavetiādimāha .
Tatrāti sudhammāyaṃ bhummaṃ , sudhammāya devasabhāya dvāreti attho .
Dhammikā kho devāti dhammikā ete devā nāma , yehi mādisaṃ asurādhipatiṃ gahetvā mayhaṃ bhedanamattampi na katanti sandhāya vadati .
Adhammikā devāti adhammikā ete devā nāma , ye mādisaṃ asurādhipatiṃ navagūthasūkaraṃ viya kaṇṭhapañcamehi bandhanehi bandhitvā nisīdāpenti .
Evaṃ sukhumaṃ kho , bhikkhave , vepacittibandhanan ti taṃ kira padumanāḷasuttaṃ viya makkaṭajālasuttaṃ viya ca sukhumaṃ hoti , chettuṃ pana neva vāsiyā na pharasunā sakkā . Yasmā pana citteneva bajjhati , cittena muccati , tasmāP3.73 ‘‘ vepacittibandhanan ’’ ti vuttaṃ .
Tato sukhumataraṃ mārabandhanan ti kilesabandhanaṃ panesaṃ tatopi sukhumataraṃ , neva cakkhussa āpāthaṃ gacchati , na iriyāpathaṃ nivāreti . Tena hi baddhā sattā pathavitalepi ākāsepi yojanasatampi yojanasahassampiM3.114 gacchantipi āgacchantipi . Chijjamānaṃ panetaṃ ñāṇeneva chijjati , na aññenāti ‘‘ ñāṇamokkhaṃ bandhanan ’’ tipi vuccati .
MaññamānotiV3.111 taṇhādiṭṭhimānānaṃ vasena khandhe maññanto . Baddho mārassāti mārabandhanena baddho . Karaṇatthe vā etaṃ sāmivacanaṃ , kilesamārena baddhoti attho . Mutto pāpimatoti mārassa bandhanena mutto . Karaṇattheyeva vā idaṃ sāmivacanaṃ , pāpimatā kilesabandhanena muttoti attho .
Asmīti padena taṇhāmaññitaṃ vuttaṃ . Ayamahasmīti diṭṭhimaññitaṃ . Bhavissan ti sassatavasena diṭṭhimaññitameva . Na bhavissan ti ucchedavasena . Rūpītiādīni sassatasseva pabhedadīpanāni .
Tasmāti yasmā maññitaṃ ābādhaṃ antodosanikantanavasena rogo ceva gaṇḍo ca sallañca , tasmā .
Iñjitan tiādīni yasmā imehi kilesehi sattā iñjanti ceva phandanti ca papañcitā ca honti pamattākārapattā , tasmā tesaṃ ākāradassanatthaṃ vuttāni .
Mānagatavāre pana mānassa gataṃ mānagataṃ , mānapavattīti attho . Mānoyeva mānagataṃ gūthagataṃ muttagataṃ viya . Tattha asmīti idaṃ taṇhāya sampayuttamānavasena vuttaṃ . Ayamahamasmīti diṭṭhivasena . Nanu ca diṭṭhisampayutto nāma māno natthīti ? Āma natthi , mānassa pana appahīnattā diṭṭhi nāma hoti . Mānamūlakaṃ diṭṭhiṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ . Sesaṃ sabbattha uttānamevāti .
Āsīvisavaggo .
Catuttho paṇṇāsako .
Saḷāyatanasaṃyuttavaṇṇanā niṭṭhitā .