9. Nibbedhikasuttavaṇṇanā
63. Navame
M3.135 anibbiddhapubbe appadālitapubbe lobhakkhandhādayo nibbijjhati padāletīti nibbedhikapariyāyo , nibbijjhanakāraṇanti attho .Nidānasambhavoti kāme nideti uppādanasamatthatāya niyyādetīti nidānaṃ .
Sambhavati tatoti sambhavo , nidānameva sambhavo nidānasambhavo .
Vemattatāti nānākaraṇaṃ .
Kāmaguṇāti kāmayitabbaṭṭhena kāmā , bandhanaṭṭhena guṇā ‘‘ antaguṇan ’’ tiādīsu viya .
Cakkhuviññeyyāti cakkhuviññāṇena passitabbā .
Iṭṭhāti pariyiṭṭhā vā hontu mā vā , iṭṭhārammaṇabhūtāti attho .
Kantāti kamanīyā .
Manāpāti manavaḍḍhanakā .
Piyarūpāti piyajātikā .
Kāmūpasañhitāti
P3.407 ārammaṇaṃ katvā uppajjamānena kāmena upasañhitā .
Rajanīyāti rāguppattikāraṇabhūtā .Nete kāmāti na ete kamanaṭṭhena kāmā nāma honti .
Saṅkapparāgoti saṅkappavasena uppannarāgo .
Kāmoti ayaṃ kāmappahānāya paṭipannehi pahātabbo .
Kamanaṭṭhena kāmā nāma .
Citrānīti citravicitrārammaṇāni .
Phassoti sahajātaphasso .
Kāmayamānoti kāmaṃ kāmayamāno .
Tajjaṃ tajjan ti tajjātikaṃ tajjātikaṃ .
Puññabhāgiyan ti dibbe kāme patthetvā sucaritapāripūriyā devaloke nibbattassa
V3.137 attabhāvo puññabhāgiyo nāma , duccaritapāripūriyā apāye nibbattassa attabhāvo apuññabhāgiyo nāma .
Ayaṃ vuccati , bhikkhave , kāmānaṃ vipākoti ayaṃ duvidhopi kāmapatthanaṃ nissāya uppannattā kāmānaṃ vipākoti vuccati .So imaṃ nibbedhikan ti so bhikkhu imaṃ chattiṃsaṭṭhānesu nibbijjhanakaṃ seṭṭhacariyaṃ jānāti .
Kāmanirodhan ti kāmānaṃ nirodhane evaṃ laddhanāmaṃ .
Imasmiñhi ṭhāne brahmacariyasaṅkhāto maggova kāmanirodhoti vutto .
Sāmisāti kilesāmisasampayuttā .
Iminā nayena sabbaṭhānesu attho veditabbo .
Apicettha vohāravepakkan ti vohāravipākaṃ .
Kathāsaṅkhāto hi vohāro saññāya vipāko nāma .
Yathā
P3.408 yathā nan ti ettha naṃ -iti nipātamattameva .
Iti yasmā yathā yathā sañjānāti , tathāM3.136 tathā evaṃsaññī ahosinti katheti , tasmā vohāravepakkāti attho .Avijjāti aṭṭhasu ṭhānesu aññāṇabhūtā bahalaavijjā .
Nirayaṃ gamentīti nirayagamanīyā , niraye nibbattipaccayāti attho .
Sesesupi eseva nayo .
Cetanāhan ti cetanaṃ ahaṃ .
Idha sabbasaṅgāhikā saṃvidahanacetanā gahitā .
Cetayitvāti dvārappavattacetanā .
Manasāti cetanāsampayuttacittena .
Nirayavedanīyan ti niraye vipākadāyakaṃ .
Sesesupi eseva nayo .
Adhimattan ti balavadukkhaṃ .
Dandhavirāgīti garukaṃ na khippaṃ saṇikaṃ vigacchanakadukkhaṃ .
Urattāḷiṃ kandatīti uraṃ tāḷetvā rodati .
Pariyeṭṭhin ti pariyesanaṃ .
Ekapadaṃ dvipadan ti ekapadamantaṃ vā dvipadamantaṃ vā , ko mantaṃ jānātīti attho .
Sammohavepakkan ti sammohavipākaṃ .
Dukkhassa hi sammoho nissandavipāko nāma .
Dutiyapadepi eseva nayo .
Pariyesanāpi hi tassa nissandavipākoti .
Imasmiṃ sutte vaṭṭavivaṭṭaṃ kathitaṃ .