Issues
Select Version
Aṭṭhakanipāta-aṭṭhakathā
Aṭṭhakanipāta-aṭṭhakathā

Gahapativaggo

Author: _System_commentary_ @ Administrator

3. Gahapativaggo

1-7. Paṭhamauggasuttādivaṇṇanā

21-27. Tatiyassa paṭhamadutiyesu natthi vattabbaṃ . Tatiye ‘‘ hatthago ’’ ti vattabbe ‘‘ hatthako ’’ ti vuttaṃ . So hi rājapurisānaṃ hatthatoM3.234 yakkhassa hatthaṃ , yakkhassa hatthato bhagavato hatthaṃV3.217 , bhagavato hatthato puna rājapurisānaṃ hatthaṃ gatattā nāmato hatthako āḷavakoti jāto . Tenāha ‘‘ āḷavakayakkhassa hatthato hatthehi sampaṭicchitattā hatthakoti laddhanāmo rājakumāro ’’ ti . Catutthādīni uttānatthāneva . Paṭhamauggasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .

8. Dutiyabalasuttavaṇṇanā

21-27. Tatiyassa paṭhamadutiyesu natthi vattabbaṃ .
Tatiye ‘‘ hatthago ’’ ti vattabbe ‘‘ hatthako ’’ ti vuttaṃ . So hi rājapurisānaṃ hatthatoM3.234 yakkhassa hatthaṃ , yakkhassa hatthato bhagavato hatthaṃV3.217 , bhagavato hatthato puna rājapurisānaṃ hatthaṃ gatattā nāmato hatthako āḷavakoti jāto . Tenāha ‘‘ āḷavakayakkhassa hatthato hatthehi sampaṭicchitattā hatthakoti laddhanāmo rājakumāro ’’ ti .
Catutthādīni uttānatthāneva .
Paṭhamauggasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .
8. Dutiyabalasuttavaṇṇanā
21-27. Tatiyassa paṭhamadutiyesu natthi vattabbaṃ . Tatiye ‘‘ hatthago ’’ ti vattabbe ‘‘ hatthako ’’ ti vuttaṃ . So hi rājapurisānaṃ hatthatoM3.234 yakkhassa hatthaṃ , yakkhassa hatthato bhagavato hatthaṃV3.217 , bhagavato hatthato puna rājapurisānaṃ hatthaṃ gatattā nāmato hatthako āḷavakoti jāto . Tenāha ‘‘ āḷavakayakkhassa hatthato hatthehi sampaṭicchitattā hatthakoti laddhanāmo rājakumāro ’’ ti .
Catutthādīni uttānatthāneva .

Paṭhamauggasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā . 8. Dutiyabalasuttavaṇṇanā

21-27. Tatiyassa paṭhamadutiyesu natthi vattabbaṃ . Tatiye ‘‘ hatthago ’’ ti vattabbe ‘‘ hatthako ’’ ti vuttaṃ . So hi rājapurisānaṃ hatthatoM3.234 yakkhassa hatthaṃ , yakkhassa hatthato bhagavato hatthaṃV3.217 , bhagavato hatthato puna rājapurisānaṃ hatthaṃ gatattā nāmato hatthako āḷavakoti jāto . Tenāha ‘‘ āḷavakayakkhassa hatthato hatthehi sampaṭicchitattā hatthakoti laddhanāmo rājakumāro ’’ ti . Catutthādīni uttānatthāneva . Paṭhamauggasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā . 8. Dutiyabalasuttavaṇṇanā
21-27.
Tatiyassa paṭhamadutiyesu natthi vattabbaṃ . Tatiye ‘‘ hatthago ’’ ti vattabbe ‘‘ hatthako ’’ ti vuttaṃ . So hi rājapurisānaṃ hatthatoM3.234 yakkhassa hatthaṃ , yakkhassa hatthato bhagavato hatthaṃV3.217 , bhagavato hatthato puna rājapurisānaṃ hatthaṃ gatattā nāmato hatthako āḷavakoti jāto . Tenāha ‘‘ āḷavakayakkhassa hatthato hatthehi sampaṭicchitattā hatthakoti laddhanāmo rājakumāro ’’ ti .
Catutthādīni uttānatthāneva . Paṭhamauggasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .

8. Dutiyabalasuttavaṇṇanā

21-27. Tatiyassa paṭhamadutiyesu natthi vattabbaṃ .
Tatiye ‘‘ hatthago ’’ ti vattabbe ‘‘ hatthako ’’ ti vuttaṃ . So hi rājapurisānaṃ hatthatoM3.234 yakkhassa hatthaṃ , yakkhassa hatthato bhagavato hatthaṃV3.217 , bhagavato hatthato puna rājapurisānaṃ hatthaṃ gatattā nāmato hatthako āḷavakoti jāto . Tenāha ‘‘ āḷavakayakkhassa hatthato hatthehi sampaṭicchitattā hatthakoti laddhanāmo rājakumāro ’’ ti .
Catutthādīni uttānatthāneva .
Paṭhamauggasuttādivaṇṇanā niṭṭhitā .
8. Dutiyabalasuttavaṇṇanā
28. Aṭṭhame khīṇāsavassa sabbesaṃ saṅkhārānaṃ aniccatā asammohavasena kiccato maggapaññāya suppaṭividdhā , vipassanāya ārammaṇakaraṇavasenapīti dassento āha ‘‘ sahavipassanāya maggapaññāyā ’’ ti .
Ime kāmāti dvepi kāme vadati . Kilesavasena uppajjamāno hi pariḷāho vatthukāmasannissayo vatthukāmavisayo vāti dvepi sapariḷāhaṭṭhena aṅgārakāsu viyāti ‘‘ aṅgārakāsūpamā ’’ ti vuttā .
Anto vuccati lāmakaṭṭhena taṇhā , byantaṃ vigatantaṃ bhūtanti byantibhūtan ti āha ‘‘ vigatantabhūtan ’’ ti , nittaṇhanti attho .
Dutiyabalasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

9. Akkhaṇasuttavaṇṇanā

29. Navame yasmā mahiddhikapetā devāsurānaṃ āvāhaṃ gacchanti , vivāhaṃ na gacchanti , tasmā pettivisayeneva asurakāyo gahitoti veditabbo . Petāsurā pana petā evāti tesaṃ petehi saṅgaho avuttasiddhova . Akkhaṇasuttavaṇṇanā niṭṭhitā .

10. Anuruddhamahāvitakkasuttavaṇṇanā

30. DasameM3.235 appicchassāti na icchassa . Abhāvattho hettha appa saddo ‘‘ appaḍaṃsamakasavātātapā ’’ tiādīsu ( a . ni .10.11) viya . Paccayesu appiccho paccayappiccho , cīvarādipaccayesu icchārahito . Adhigamappicchoti jhānādiadhigamavibhāvane icchārahitoV3.218 . Pariyattiappicchoti pariyattiyaṃ bāhusaccavibhāvane icchārahito . Dhutaṅgappicchoti dhutaṅgesu appiccho dhutaṅgabhāvavibhāvane icchārahito . Santaguṇaniguhanenāti attani saṃvijjamānānaṃ jhānādiguṇānañceva bāhusaccaguṇassa dhutaṅgaguṇassa ca niguhanena chādanena . Sampajjatīti nipphajjati sijjhati . No mahicchassāti mahatiyā icchāya samannāgatassa no sampajjati anudhammassapi anipphajjanato .
Pavivittassāti pakārehi vivittassa . Tenāha ‘‘ kāyacittaupadhivivekehi vivittassā ’’ ti . Ārambhavatthuvasenāti bhāvanābhiyogavasena ekībhāvova kāyavivekoti adhippeto , na gaṇasaṅgaṇikābhāvamattanti dasseti . Kamman ti yogakammaṃ .
Sattehi kilesehi ca saṅgaṇanaṃ samodhānaṃ saṅgaṇikā , sā āramitabbaṭṭhena ārāmo etassāti saṅgaṇikārāmo , tassa . Tenāha ‘‘ gaṇasaṅgaṇikāya cevā ’’ tiādi .
Āraddhavīriyassāti paggahitavīriyassa . Tañca kho upadhiviveke ninnatāvasena ‘‘ ayaṃ dhammo ’’ ti vacanato . Esa nayo itaresupi . Vivaṭṭanissitaṃyeva hi samādhānaṃ idhādhippetaṃ , tathā paññāpi . Kammassa-katapaññāya hi ṭhito kammavasena bhavesu nānappakāro anatthoti jānanto kammakkhayakaraṃ ñāṇaṃ abhipattheti , tadatthañca ussāhaṃ karoti .
Mānādayo sattasantānaṃ saṃsāre papañcenti vitthārentīti papañcāti āha ‘‘ taṇhāmānadiṭṭhipapañcarahitattā ’’ tiādi .
Sesamettha suviññeyyameva . Anuruddhamahāvitakkasuttavaṇṇanā niṭṭhitā . Gahapativaggavaṇṇanā niṭṭhitā . 4. Dānavaggo 1-4. Paṭhamadānasuttādivaṇṇanā