Khuddakavatthukathāvaṇṇanā
243. Khuddakavatthukkhandhake
M2.228V2.216 aṭṭhapadākārenāti jūtaphalake aṭṭhagabbharājiākārena .Mallakamūlasaṇṭhānenāti kheḷamallakamūlasaṇṭhānena .
Idañca vaṭṭādhārakaṃ sandhāya vuttaṃ , kaṇṭake uṭṭhāpetvā katavaṭṭakapālassetaṃ adhivacanaṃ .
244. Puthupāṇikan ti muṭṭhiṃ akatvā vikasitahatthatalehi piṭṭhiparikammaṃ vuccati .
Etameva sandhāya ‘‘ hatthaparikamman ’’ ti vuttaṃ .
245. Muttolambakādīnan ti ādi -saddena kuṇḍalādiṃ saṅgaṇhāti .
Palambakasuttan ti brāhmaṇānaṃ yaññopacitasuttādiākāraṃ vuccati .
Valayan ti hatthapādavalayaṃ .
246. Dvaṅguleti upayogabahuvacanaṃ , dvaṅgulappamāṇaṃ atikkāmetuṃ na vaṭṭatīti attho .
Ettha ca dumāsassa vā dvaṅgulassa vā atikkantabhāvaṃ ajānantassāpi kesamassugaṇanāya acittakāpattiyo hontīti vadanti .
Kocchenāti usīratiṇādīni bandhitvā samaṃ chinditvā gahitakocchena .
Cikkalenāti silesayuttatelena .
Uṇhābhitattarajasirānampīti uṇhābhitattānaṃ rajokiṇṇasirānaṃ .
Addahatthenāti allahatthena .
248-9.
Sādhugītan ti aniccatādipaṭisaññuttaṃ gītaṃ .
Caturassena vattenāti paripuṇṇena uccāraṇavattena .
Taraṅgavattādīnaṃ sabbesampi sāmaññalakkhaṇaṃ dassetuṃ ‘‘ sabbesaṃ … pe … lakkhaṇan ’’ ti
V2.217 vuttaṃ .Yattakāhi mattāhi akkharaṃ paripuṇṇaṃ hoti , tatopi adhikamattāyuttaṃ katvā kathanaṃ vikārakathanaṃ nāma , tathā akatvā kathanameva lakkhaṇan ti attho .
Bāhiralomin ti bhāvanapuṃsakaniddeso , yathā bahiddhā lomāni dissanti , evaṃ dhārentassa dukkaṭanti attho .
250. Pāḷiyaṃ
M2.229 taruṇaññeva amban ti taruṇaṃ asañjātabījaṃ eva ambaphalaṃ .Pātāpetvāti chindāpetvāva .
‘‘ Mattāvaṇṇitā ’’ ti idaṃ ‘‘ pare nindantī ’’ ti sāsanahitesitāya vuttaṃ .
Na pariyāpuṇiṃsūti nāsikkhiṃsu .
251. Cattāri ahirājakulānīti sabbesaṃ ahibhedānaṃ catūsu eva saṅgahato vuttaṃ .
Attaparittaṃ kātun ti attano parittāṇaṃ kātuṃ .
Virūpakkhehi me mettan ti virūpakkhajātikehi nāgehi saha mayhaṃ mittabhāvo hotu , mettā hotūti attho , te sukhitā niddukkhā averā hontūti adhippāyo .
Evañhi mettāpharaṇaṃ hoti .
Sesesupi eseva nayo .
Apādakehīti ahikulehi saha sabbasattesu odhiso mettāpharaṇadassanaṃ .
Mā maṃ apādako hiṃsīti tāya mettāya attarakkhāvidhānadassanaṃ .
Sabbe sattātiādi attānaṃ upamaṃ katvā sabbasattesu anodhiso mettāpharaṇadassanaṃ .
Tattha mā kañci pāpamāgamāti kañci sattaṃ lāmakaṃ dukkhahetu , dukkhañca mā āgacchatu .
Evaṃ mettāya attaguttiṃ dassetvā idāni ratanattayānussaraṇena dassetuṃ ‘‘ appamāṇo ’’ tiādi vuttaṃ .
Tattha pamāṇakaradhammā akusalā , tabbipākā ca pamāṇā , tappaṭipakkhā sīlādayo guṇā , tabbipākā ca lokiyalokuttaraphalāni appamāṇā , te assa atthīti appamāṇo , appamāṇā vā aparimeyyaguṇā assātipi appamāṇo .
Pamāṇavantānīti yathāvuttapamāṇakaradhammayuttāni .
Ahivicchikāti sarīsapānaññeva pabhedadassanaṃ .
Uṇṇanābhīti lomasanābhiko makkaṭo .
Sarabūti gharagoḷikā .
Paṭikkamantūti apagacchantu , mā maṃ vihesayiṃsūti attho .
Sohaṃ namoti ettha ‘‘ karomī ’’ ti pāṭhaseso .
Yasmā mayā mettādīhi tumhākañca mayhañca rakkhā katā , yasmā ca sohaṃ bhagavato namo karomi , vipassīādīnaṃ sattannampi namo karomi , tasmā paṭikkamantu bhūtānīti yojanā .
Aññamhīti
V2.218 kāmarāge asubhamanasikārādinā chetabbeti attho .Aṅgajātan ti bījavirahitaṃ purisanimittaṃ .
Bīje hi chinne opakkamikapaṇḍako nāma abhabbo hotīti vadanti .
Eke pana ‘‘ bījassāpi chedanakkhaṇe
M2.230 dukkaṭāpatti eva kamena purisindriyādike antarahite paṇḍako nāma abhabbo hoti , tadā liṅganāsanāya nāsetabbo ’’ ti vadanti .Tādisaṃ vā dukkhaṃ uppādentassāti muṭṭhippahārādīhi attano dukkhaṃ uppādentassa .
252. Pāḷiyaṃ tuyheso pattoti ‘‘ yo ca arahā ceva iddhimā ca , tassa dinnamevā ’’ ti seṭṭhinā vuttaṃ , taṃ sandhāya vadati .
Taṃ pattaṃ gahetvā tikkhattuṃ rājagahaṃ anupariyāyīti ettha veḷuparamparāya baddhapattassa uparibhāge ākāse nagaraṃ tikkhattuṃ anupariyāyitvā ṭhitabhāvaṃ sandhāya ‘‘ pattaṃ gahetvā ’’ ti vuttaṃ , na pana thero hatthena pattaṃ sayameva aggahesi .
Keci pana vadanti ‘‘ iddhibalena taṃ pattaṃ veḷuparamparato muñcitvā theraṃ anubandhamāno aṭṭhāsi , so ca anena hatthena gahito viya ahosī ’’ ti .
Tathā ṭhitameva pana sandhāya ‘‘ bhāradvājassa hatthato pattaṃ gahetvā ’’ ti vuttaṃ .
Te ca manussā … pe … anubandhiṃsūti ye ca manussā paṭhamaṃ pāṭihāriyaṃ nāddasaṃsu , te amhākampi pāṭihāriyaṃ dassehīti theramanubandhiṃsu .
Thero ca sīhabyagghādirūpaṃ gahetvā vikubbaniddhiṃ dasseti , te ca acchariyabbhutajātā uccāsaddā mahāsaddā ahesuṃ .
Tenāha ‘‘ kiṃ nu kho so , ānanda , uccāsaddo mahāsaddo ’’ ti .
Iddhipāṭihāriyaṃ na dassetabban ti ettha ‘‘ yo pakativaṇṇaṃ vijahitvā kumāravaṇṇaṃ vā dasseti , nāgavaṇṇaṃ vā … pe … vividhampi senābyūhaṃ dassetī ’’ ti ( paṭi . ma .3.13) evamāgatā attano sarīrassa vikārāpādanavasappavattā vikubbaniddhi adhippetāti āha ‘‘ adhiṭṭhāniddhi pana appaṭikkhittā ’’ ti .
Pakatiyā eko bahukaṃ āvajjati , sataṃ vā sahassaṃ vā satasahassaṃ vā āvajjetvā ñāṇena adhiṭṭhāti ‘‘ bahuko homī ’’ ti ( paṭi . ma .3.10) evaṃ dassitā adhiṭṭhānavasena nipphannā adhiṭṭhāniddhi nāma .
Gihivikaṭānīti gihisantakāni .
253. Pāḷiyaṃ na acchupiyantīti na phusitāni honti .
Rūpakākiṇṇānīti itthirūpādīhi ākiṇṇāni .
254. Bhūmiādhāraketi dantādīhi kate valayādhārake .
Etassa valayādhārakassa anuccatāya ṭhapitā pattā na paripatantīti ‘‘ tayo patte
M2.231 ṭhapetuṃ vaṭṭatī ’’ ti vuttaṃ .Anuccatañhi sandhāya ayaṃ ‘‘ bhūmiādhārako ’’ ti vutto .
Dāruādhārakadaṇḍādhārakesūti ekadārunā
V2.219 kataādhārake , bahūhi daṇḍehi kataādhārake ca .Ete ca uccatarā honti pattehi saha patanasabhāvā .
Tena ‘‘ susajjitesū ’’ ti vuttaṃ .
Bhamakoṭisadisoti yattha dhamakaraṇādiṃ pavesetvā likhanti , tassa bhamakassa koṭiyā sadiso .
Tādisassa dāruādhārakassa avitthiṇṇatāya ṭhapitopi patto patatīti ‘‘ anokāso ’’ ti vutto .
Ālindakamiḍḍhikādīnan ti pamukhamiḍḍhikādīnaṃ , uccavatthukānanti attho .
Bāhirapasseti pāsādādīnaṃ bahikuṭṭe .
Tanukamiḍḍhikāyāti vedikāya .
Sabbattha pana hatthappamāṇato abbhantare ṭhapetuṃ vaṭṭati .
Ādhāre pana tato bahipi vaṭṭati .
Pāḷiyaṃ oṭṭhoti mukhavaṭṭi .
Pattamāḷakan ti upacikānaṃ anuṭṭhahanatthāya bhūmito uccataraṃ kataṃ vedikākāramāḷakaṃ .
Mahāmukhakuṇḍasaṇṭhānāti mahāmukhacāṭisaṇṭhānā .
Laggentassa dukkaṭan ti kevalaṃ pattaṃ laggentassa , na thavikāya laggentassāti vadanti .
Vīmaṃsitabbaṃ .
Aññena pana bhaṇḍakenāti aññena bhārabandhanena bhaṇḍakena .
‘‘ Bandhitvā olambetun ’’ ti vuttattā pattatthavikāya aṃsabaddhako yathā laggitaṭṭhānato na parigaḷati , tathā sabbathāpi bandhitvā ṭhapetuṃ vaṭṭati .
Bandhitvāpi upari ṭhapetuṃ na vaṭṭatīti upari nisīdantā ottharitvā bhindantīti vuttaṃ .
Tattha ṭhapetuṃ vaṭṭatīti nisīdanasaṅkābhāvato vuttaṃ .
Bandhitvā vāti bandhitvā ṭhapitachatte vā .
Yo kocīti bhattapūropi tucchapattopi .
255. Pariharitun ti divase divase piṇḍāya caraṇatthāya ṭhapetuṃ .
Pattaṃ alabhantena pana ekadivasaṃ piṇḍāya caritvā bhuñjitvā chaḍḍetuṃ vaṭṭati .
Tenāha ‘‘ tāvakālikaṃ paribhuñjituṃ vaṭṭatī ’’ ti .
Paṇṇapuṭādīsupi eseva nayo .
Abhuṃ meti abhūti mayhaṃ , vināso mayhanti attho .
Pāḷiyaṃ pisāco vataman ti pisāco vatāyaṃ , ayameva vā pāṭho .
Pisācillikāti pisācadārakā .
Chavasīsassa pattoti chavasīsamayo patto .
Pakativikārasambandhe cetaṃ sāmivacanaṃ .
Cabbetvāti
M2.232 niṭṭhubhitvā .‘‘ Paṭiggahaṃ katvā ’’ ti vuttattā ucchiṭṭhahatthena udakaṃ gahetvā pattaṃ paripphositvā dhovanaghaṃsanavasena hatthaṃ dhovituṃ vaṭṭati , ettakena pattaṃ paṭiggahaṃ katvā hattho dhovito nāma na hoti .
Ekaṃ udakagaṇḍusaṃ gahetvāti pattaṃ aphusitvā tattha udakameva ucchiṭṭhahatthena ukkhipitvā gaṇḍusaṃ katvā , vāmahattheneva vā pattaṃ ukkhipitvā mukhena gaṇḍusaṃ gahetumpi vaṭṭati .
Bahi udakena vikkhāletvāti dvīsu aṅgulīsu āmisamattaṃ vikkhāletvā bahi gahetumpi vaṭṭati .
Paṭikhāditukāmoti ettha na sayaṃ khāditukāmopi aññesaṃ khādanārahaṃ ṭhapetuṃ labhati
V2.220 .Tattheva katvāti patteyeva yathāṭhapitaṭṭhānato anuddharitvā .
Luñcitvāti tato maṃsameva niravasesaṃ uppaṭṭetvā .
256. Kiṇṇacuṇṇenāti surākiṇṇacuṇṇena .
Makkhetun ti sūciṃ makkhetuṃ .
Nisseṇimpīti catūhi daṇḍehi cīvarappamāṇena āyatacaturassaṃ katvā baddhapaṭalampi .
Ettha hi cīvarakoṭiyo samakaṃ bandhitvā cīvaraṃ yathāsukhaṃ sibbanti .
Tattha attharitabban ti tassā nisseṇiyā upari cīvarassa upatthambhanatthāya attharitabbaṃ .
Kathinasaṅkhātāya nisseṇiyā cīvarassa bandhanakarajju kathinarajjūti majjhimapadalopīsamāsoti āha ‘‘ yāyā ’’ tiādi .
Tattha yasmā dvinnaṃ paṭalānaṃ ekasmiṃ adhike jāte tattha valiyo honti , tasmā dupaṭṭacīvarassa paṭaladvayampi samakaṃ katvā bandhanakarajju kathinarajjūti veditabbaṃ .
Pāḷiyaṃ kathinassa anto jīratīti kathine baddhassa cīvarassa pariyanto jīrati .
Kathinanissitañhi cīvaraṃ idha nissayavohārena ‘‘ kathinan ’’ ti vuttaṃ ‘‘ mañcā ghosantī ’’ tiādīsu viya .
Anuvātaṃ paribhaṇḍan ti kathine bandhanarajjūhi cīvarassa samantā pariyantassa ajīraṇatthaṃ yehi kehici coḷakehi dīghato anuvātaṃ , tiriyato paribhaṇḍañca sibbitvā kātuṃ yattha rajjuke pavesetvā daṇḍesu paliveṭhetvā cīvarasamakaṃ ākaḍḍhituṃ sakkā , tādisanti attho .
Keci pana ‘‘ kathinasaṅkhātesu kilañjādīsu eva ajīraṇatthāya anuvātaparibhaṇḍakaraṇaṃ anuññātan ’’ ti vadanti .
Tassa majjheti purāṇakathinasseva anto .
Bhikkhuno pamāṇenāti bhikkhuno cīvarassa pamāṇena .
Aññaṃ nisseṇin ti dīghato ca tiriyato ca aññaṃ daṇḍaṃ ṭhapetvā bandhituṃ .
Bidalakan ti
M2.233 diguṇakaraṇasaṅkhātakiriyāvisesassa adhivacanaṃ .Tenāha ‘‘ duguṇakaraṇan ’’ ti .
Pavesanasalākan ti valīnaṃ aggahaṇatthāya pavesanakaveḷusalākādi .
Pāḷiyaṃ paṭiggahan ti aṅgulikañcukaṃ .
257. Pāti nāma bhaṇḍaṭṭhapanako bhājanaviseso .
Pāḷiyaṃ paṭiggahathavikan ti pātiādibhājanatthavikaṃ .
Cinitun ti uccavatthupariyantassa apatanatthāya iṭṭhakādīhi cinituṃ .
Ālambanabāhan ti ālambanarajjudaṇḍādi .
Paribhijjatīti kaṭasārādikaṃ kathinamajjhe bhaṅgaṃ hoti .
Ussāpetvāti daṇḍakathinaṃ sandhāya vuttaṃ .
258-9.
Udakaṃ
V2.221 akappiyan ti sappāṇakaṃ .Upanandhīti veraṃ bandhi .
Addhānamaggo paṭipajjitabboti ettha addhayojanaṃ addhānamaggo nāma , taṃ paṭipajjitukāmassa sañcicca vihārūpacārātikkamane āpatti .
Asañcicca gatassa pana yattha sarati , tattha ṭhatvā saṅghāṭikaṇṇādiṃ anadhiṭṭhahitvā gamane padavārena āpattīti veditabbaṃ .
Na sammatīti na pahoti .
260. Abhisannakāyāti semhādidosasannicitakāyā .
Tattha majjheti aggaḷapāsakassa majjhe .
Uparīti aggaḷapāsakassa uparibhāge .
Udakaṭṭhapanaṭṭhānan ti udakaṭṭhapanatthāya paricchinditvā kataṭṭhānaṃ .
261. Pāḷiyaṃ udapānan ti kūpaṃ .
Nīcavatthukoti kūpassa samantā kūlaṭṭhānaṃ , bhūmisamaṃ tiṭṭhatīti attho .
Udakena otthariyyatīti samantā vassodakaṃ āgantvā kūpe patatīti attho .
262. Vāhentīti ussiñcanti .
Arahaṭaghaṭiyantaṃ nāma cakkasaṇṭhānaṃ anekāraṃ are are ghaṭikāni bandhitvā ekena , dvīhi vā paribbhamiyamānayantaṃ .
263. Āviddhapakkhapāsakan ti kaṇṇikamaṇḍalassa samantā ṭhapitapakkhapāsakaṃ .
Maṇḍaleti kaṇṇikamaṇḍale .
Pakkhapāsake ṭhapetvāti samantā caturassākārena phalakādīni ṭhapetvā .
264. Namatakaṃ
M2.234 nāma santhatasadisanti keci vadanti .Keci pana ‘‘ rukkhatacamayan ’’ ti .
Cammakhaṇḍaparihārenāti anadhiṭṭhahitvā sayanāsanavidhināti attho .
Peḷāyāti aṭṭhaṃsasoḷasaṃsādiākārena katāya bhājanākārāya peḷāya .
Yattha uṇhapāyāsādiṃ pakkhipitvā upari bhojanapātiṃ ṭhapenti bhattassa uṇhabhāvāvigamanatthaṃ , tādisassa bhājanākārassa ādhārassetaṃ adhivacanaṃ .
Teneva pāḷiyaṃ ‘‘ āsittakūpadhānan ’’ ti vuttaṃ .
Tassa ca pāyāsādīhi āsittakādhāroti attho .
Idañca āsittakūpadhānaṃ paccantesu na jānanti kātuṃ , majjhimadeseyeva karonti .
Keci pana ‘‘ gihiparibhogo ayomayādi sabbopi ādhāro āsittakūpadhānameva anulometī ’’ ti vadanti , eke pana ‘‘ kappiyalohamayo ādhāro maḷorikameva anulometī ’’ ti .
Vīmaṃsitvā gahetabbaṃ .
Pubbe pattaguttiyā ādhāro anuññāto .
Idāni bhuñjituṃ maḷorikā anuññātā .
Chiddan ti chiddayuttaṃ .
Viddhan ti antovinividdhachiddaṃ .
Āviddhan ti samantato chiddaṃ .
265. Pattaṃ nikkujjitun ti ettha kammavācāya asambhogakaraṇavaseneva nikkujjanaṃ , na pattānaṃ
V2.222 adhomukhaṭṭhapanena .Tenāha ‘‘ asambhogaṃ saṅghena karotū ’’ tiādi , taṃ vaḍḍhaṃ kammavācāya saṅghena saddhiṃ asambhogaṃ saṅgho karotūti attho .
Pattaṃ nikkujjeyyāti vaḍḍhassa pattanikkujjanadaṇḍakammaṃ kareyya .
Asambhogaṃ saṅghena karaṇan ti saṅghena vaḍḍhassa asambhogakaraṇaṃ .
Yathā asambhogo hoti , tathā karaṇanti attho .
Nikkujjito … pe … asambhogaṃ saṅghenāti ettha saṅghena asambhogo hotīti attho daṭṭhabbo .
Evaṃ bhagavatā asambhogakaraṇassa āṇattattā , kammavācāya ca sāvitattā , aṭṭhakathāyañca ‘‘ koci deyyadhammo na gahetabbo ’’ ti vuttattā patte nikkujjite tassa santakaṃ ñatvā gaṇhantassa dukkaṭamevāti gahetabbaṃ .
Accayoti ñāyappaṭipattiṃ atikkamitvā pavatti , aparādhoti attho .
Maṃ accagamāti maṃ atikkamma pavatto .
Taṃ te mayaṃ paṭiggaṇhāmāti taṃ te aparādhaṃ mayaṃ khamāma .
Bhikkhūnaṃ alābhāya parisakkatītiādīsu alābhāya
M2.235 parisakkanādito viratoti evamattho gahetabbo .Asambhogaṃ bhikkhusaṅghenāti ettha ‘‘ kato ’’ ti pāṭhaseso .
268. Yāva pacchimā sopānakaḷevarāti paṭhamasopānaphalakaṃ sandhāya vuttaṃ .
Tañhi pacchā dussena santhatattā eva vuttaṃ .
‘‘ Pacchimaṃ janataṃ tathāgato anukampatī ’’ ti idaṃ thero anāgate bhikkhūnaṃ celapaṭikassa akkamanapaccayā apavādaṃ sikkhāpadapaññattiyā nivāraṇena bhagavato anukampaṃ sandhāyāha .
Apagatagabbhāti vijātaputtā .
Tenāha ‘‘ maṅgalatthāyā ’’ ti .
269-270.
Bījanin ti caturassabījaniṃ .
Ekapaṇṇacchattan ti tālapaṇṇādinā ekena pattena katachattaṃ .
274-5.
Anurakkhaṇatthan ti pariggahetvā gopanatthaṃ .
Dīghaṃ kārentīti kesehi saddhiṃ acchinditvā ṭhapāpenti .
Catukoṇan ti yathā upari nalāṭantesu dve , heṭṭhā hanukapasse dveti cattāro koṇā paññāyanti , evaṃ caturassaṃ katvā kappāpanaṃ .
Pāḷiyaṃ dāṭhikaṃ ṭhapāpentīti uttaroṭṭhe massuṃ acchinditvā ṭhapāpenti .
Rudhīti khuddakavaṇaṃ .
277. Pāḷiyaṃ lohabhaṇḍakaṃsabhaṇḍasannicayoti lohabhaṇḍassa , kaṃsabhaṇḍassa ca sannicayoti
V2.223 attho .Bandhanamattan ti vāsidaṇḍādīnaṃ koṭīsu apātanatthaṃ lohehi bandhanaṃ .
Tantakan ti āyogavāyanatthaṃ tadākārena pasāritatantaṃ .
278.‘‘ Yattha sarati , tattha bandhitabban ’’ ti etena asañcicca kāyabandhanaṃ abandhitvā paviṭṭhassa anāpattīti dasseti .
Murajavaṭṭisaṇṭhānaṃ veṭhetvā katan ti evaṃ bahurajjuke ekato katvā nānāvaṇṇehi suttehi katanti keci vadanti .
Ekavaṇṇasuttenāpi valayaghaṭakādivikāraṃ dassetvā veṭhitampi murajameva .
Vikāraṃ pana adassetvā maṭṭhaṃ katvā nirantaraṃ veṭhitaṃ vaṭṭati .
Teneva dutiyapārājikasaṃvaṇṇanāyaṃ vuttaṃ ‘‘ bahurajjuke ekato katvā ekena nirantaraṃ veṭhetvā kataṃ ‘ bahurajjukan ’ ti na vattabbaṃ , vaṭṭatī ’’ ti .
Muddikakāyabandhanaṃ nāma caturassaṃ akatvā
M2.236 sajjitaṃ .Pāmaṅgadasā caturassā .
Mudiṅgasaṇṭhānenāti varakasīsākārena .
Pāsantoti dasāpariyosānaṃ .
279. Pāḷiyaṃ gaṇṭhikaphalakaṃ pāsakaphalakan ti ettha dārudantādimayesu phalakesu gaṇṭhikapāsakāni appetvā cīvare ṭhapetuṃ anuññātaṃ .
Koṭṭo vivariyatīti anuvāto vivariyati .
280-1.
Pāḷikārakoti bhikkhūnaṃ yathāvuḍḍhaṃ pāḷiyā patiṭṭhāpako .
Tassāpi tathā pārupituṃ na vaṭṭati .
Pāḷiyaṃ muṇḍavaṭṭīti mallādayo .
282. Pamāṇaṅgulenāti vaḍḍhakīaṅgulena .
Keci pana ‘‘ pakatiaṅgulenā ’’ ti vadanti , taṃ caturaṅgulapacchimakavacanena na sameti .
Na hi pakataṅgulena caturaṅgulappamāṇaṃ dantakaṭṭhaṃ kaṇṭhe avilaggaṃ khādituṃ sakāti .
285. Pāḷiyaṃ sakāya niruttiyā buddhavacanaṃ dūsentīti māgadhabhāsāya sabbesaṃ vattuṃ sukaratāya hīnajaccāpi uggaṇhantā dūsentīti attho .
289. Mā bhikkhū byābādhayiṃsūti lasuṇagandhena bhikkhū mā bādhayiṃsu .
291. Avalekhanapīṭharoti
V2.224 avalekhanakaṭṭhānaṃ ṭhapanabhājanaviseso .Apidhānan ti pidhānaphalakādi .
Khuddakavatthukathāvaṇṇanā niṭṭhitā .
Khuddakavatthukkhandhakavaṇṇanānayo niṭṭhito .