Issues
選擇版本
Dhātukathāpāḷi
Dhātukathāpāḷi

‘‘ sabbe khattiyā āgacchantu , sabbe brāhmaṇā , sabbe vessā , sabbe suddā āgacchantu ’’,‘‘ yā cāvuso visākha , sammāvācā , yo ca sammākammanto , yo ca sammāājīvo , ime dhammā sīlakkhandhe saṅgahitā ’’ ti ayaṃ jātisaṅgaho nāma . ‘‘ Ekajātikā āgacchantū ’’

作者: _System_commentary_ @ Administrator

‘‘ sabbe khattiyā āgacchantu , sabbe brāhmaṇā , sabbe vessā , sabbe suddā āgacchantu ’’,‘‘ yā cāvuso visākha , sammāvācā , yo ca sammākammanto , yo ca sammāājīvo , ime dhammā sīlakkhandhe saṅgahitā ’’ ti ayaṃ jātisaṅgaho nāma . ‘‘ Ekajātikā āgacchantū ’’ ti vuttaṭṭhāne viya hi idha sabbepi jātiyā ekasaṅgahaṃ gatā . ‘‘ Sabbe kosalakā āgacchantu , sabbe māgadhakā , sabbe bhārukacchakā āgacchantu ’’,‘‘ yo cāvuso visākha , sammāvāyāmo ;

yā ca sammāsati , yo ca sammāsamādhi , ime dhammāP0.116 samādhikkhandhe saṅgahitā ’’ ti ( ma . ni .1.462) ayaṃ sañjātisaṅgaho nāma . ‘‘ Ekaṭṭhāne jātā saṃvaḍḍhā āgacchantū ’’ ti vuttaṭṭhāne viya hi idha sabbepi sañjātiṭhānena nivutthokāsena ekasaṅgahaṃ gatā .

‘‘ Sabbe hatthārohā āgacchantu , sabbe assārohā , sabbe rathikā āgacchantu ’’,‘‘ yā cāvuso visākha , sammādiṭṭhi , yo ca sammāsaṅkappo , ime dhammā paññākkhandhe saṅgahitā ’’ ti ( ma . ni .1.462) ayaṃ kiriyāsaṅgaho nāma . Sabbeva hete attano kiriyākaraṇena ekasaṅgahaṃ gatā . ‘‘ Cakkhāyatanaṃ katamakkhandhagaṇanaṃ gacchatīti ? Rūpakkhandhagaṇanaṃ gacchatī ’’ ti . Hañci cakkhāyatanaṃ rūpakkhandhagaṇanaṃ gacchati , tena vata re vattabbe – ‘ cakkhāyatanaṃ rūpakkhandhena saṅgahitan ’’ ti ( kathā .471), ayaṃV0.4 gaṇanasaṅgaho nāma . Ayamidha adhippeto . Tappaṭipakkhena asaṅgaho veditabbo . Tesaṃ vikappato saṅgahitena asaṅgahitādīni . Ekuppādekanirodhaekavatthukaekārammaṇatāvasena sampayogo , tappaṭipakkhato vippayogo . Tesaṃ vikappato sampayuttena vippayuttādīni . Tadubhayasaṃsaggavikappato saṅgahitena sampayuttaṃ vippayuttantiādīni . Pañcakkhandhātiādīni pana khandhavibhaṅgādīsu vuttanayeneva veditabbāni . Phassā dayo panettha sanniṭṭhānavasena vuttasabbacittuppādasādhāraṇato vuttāti . Mātikāvaṇṇanā . 2. Niddesavaṇṇanā 1. Paṭhamanayo saṅgahāsaṅgahapadavaṇṇanā 1. Khandhapadavaṇṇanā

6. IdāniM0.4 pañcakkhandhādivasena nikkhittamātikaṃ ‘ saṅgaho asaṅgaho ’ tiādīhi nayamātikāpadehi saddhiṃ yojetvā dassetuṃ rūpakkhandho katihi khandhehītiādināP0.117 nayena niddesavāro āraddho . Tattha yasmā ‘‘ saṅgaho asaṅgahotiādikāya nayamātikāya ‘‘ tīhi saṅgaho , tīhi asaṅgaho ’’ ti nayamukhamātikā ṭhapitā , tasmā rūpakkhandhādīnaṃ saṅgahaṃ dassetuṃ katihi khandhehi katihāyatanehi katihi dhātūhīti tīṇi khandhāyatanadhātupadāneva uddhaṭāni . ‘ Cattāri saccānī ’ tiādīsu ekampi na parāmaṭṭhaṃ .
Yasmā ca ‘‘ sabhāgo visabhāgo ’’ ti evaṃ lakkhaṇamātikā ṭhapitā , tasmā imassa pañhassa vissajjane rūpakkhandho ekena khandhenātiādi vuttaṃ . Sabhāgā hi tassa ete khandhādayoti . Tattha ekena khandhenāti rūpakkhandheneva . Yañhi kiñci rūpaṃ rūpakkhandhasabhāgattā rūpakkhandhotveva saṅgahaṃ gacchatīti rūpakkhandheneva gaṇitaṃ , taṃ rūpakkhandheneva paricchinnaṃ . Ekādasahāyatanehīti manāyatanavajjehi . Sabbopi hi rūpakkhandho dasāyatanāni dhammāyatanekadeso ca hoti , tasmā ekādasahāyatanehi gaṇitoV0.5 , paricchinno . Ekādasahi dhātūhīti sattaviññāṇadhātuvajjāhi ekādasahi etāsu hi apariyāpannaṃ rūpaṃ nāma natthi .
Asaṅgahanayaniddese katihi asaṅgahitoti saṅkhepeneva pucchā katā . Vissajjane panassa yasmā rūpakkhandhassa visabhāgā cattāro arūpakkhandhā , ekaṃ manāyatanaṃ , satta viññāṇadhātuyo ;
tasmā catūhi khandhehītiādi vuttaṃ . Iminā nayena sabbapadesu saṅgahāsaṅgaho veditabbo . Imasmiṃ pana khandhaniddese – ‘‘ rūpakkhandho katihi khandhehī ’’ tiādimhi tāva ekamūlake saṅgahanaye sarūpeneva dassitā pañca pucchā , pañca vissajjanāni . Asaṅgahanaye saṅkhepena dassitā pañca pucchā , pañca vissajjanāni . Iminā upāyena dukamūlakādīsupi pucchāvissajjanāniP0.118 veditabbāni . Rūpakkhandhamūlakāyeva cettha dukatikacatukkā dassitā . Pañcake pana ‘‘ rūpakkhandhoM0.5 ca … pe … viññāṇakkhandho cā ’’ ti evaṃ bhedato ca ,‘‘ pañcakkhandhā katihi khandhehī ’’ ti evaṃ abhedato cāti dvidhā pucchāvissajjanāni katāni . Evaṃ pāḷinayo veditabboti . 2. Āyatanapadādivaṇṇanā