Bhikkhunivibhaṅgo

170. Vinayassa vinicchaye bhikkhūnaṃ pāṭavatthāyāti bhikkhunīnaṃ pāṭavassāpi tadadhīnattā padhānadassanavasena vuttaṃ .
Atha vā dassanaliṅgantarasādhāraṇatte icchite pulliṅgena , napuṃsakaliṅgena vā niddeso saddasatthānuyogatoti ‘‘ bhikkhūnan ’’ ti pulliṅgena vuttaṃ .

171. Nandantī sādiyantī .

172. Tisso āpattiyo phuseti yojanā .

Jāṇussa uddhaṃ , akkhakassa adho gahaṇaṃ sādiyantiyā tassā pārājikanti yojanā .

173. Kāyapaṭibaddhe vā gahaṇaṃ sādiyantiyā dukkaṭaṃ .

174. Vajjan ti aññissā bhikkhuniyā pārājikāpattiṃ .

176. TaṃV2.337 laddhin ti ukkhittassa yaṃ laddhiṃ attano rocesi , taṃ laddhiṃ na nissajjantīti yojanā .

178.‘‘ Idha āgacchā ’’ ti padacchedo .

‘‘ Vuttā āgacchatī ’’ ti padacchedo .

179. HatthapāsappavesanetiM2.429 hatthapāsūpagamane .

‘‘ Hatthagatappavesane ’’ ti vā pāṭho , soyeva attho .

Iti uttare līnatthapakāsaniyā bhikkhunivibhaṅge

Pārājikakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

180. Ekassāti attano attano aṭṭakārassa vā .
Ārocaneti vattabbassa vohārikānaṃ nivedane .

181. Dutiyārocaneti dutiyassa , dutiyaṃ evaṃ ārocane .

182. Dvīhīti dvīhi kammavācāhi .

Kammavācosāneti kammavācāosāne .

183. Parikkhepe atikkanteti attano gāmato gantvā itaraṃ gāmaṃ pavisantiyā paṭhamena pādena tassa gāmassa parikkhepe atikkante , paṭhamapāde parikkhepaṃ atikkametvā antogāmasaṅkhepaṃ gateti attho .

184. Dutiyenāti gāmaparikkhepato bahi ṭhitena dutiyapādena .

Atikkanteti tasmiṃ gāmaparikkhepe atikkante , tasmiṃ pāde antogāmaṃ pavesiteti attho .

Sesaṃ uttānatthameva .

Iti uttare līnatthapakāsaniyā bhikkhunivibhaṅge

Saṅghādisesakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

193. Iha`V2.338` bhikkhunī pattasannicayaṃ karontī hoti , sā ekaṃ nissaggiyaṃ pācittiyaṃyeva phuseti yojanā .

194. Akālacīvaraṃ kālacīvaraṃ katvā bhājāpentiyāti yojanā .

Payogeti bhājanapayoge .

195. ChinnetiM2.430 acchinne .

196. Tato paran ti tato paṭhamato aññaṃ .

Iti uttare līnatthapakāsaniyā bhikkhunivibhaṅge

Nissaggiyakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

199. Lasuṇaṃ khādati ce , dve āpattiyo phuṭāti yojanā .

200. Payogeti saṃhārāpanapayoge .

Saṃhaṭeti attanā saṃhaṭe , parena saṃharāpite ca āpatti pācitti hoti .

201. Kateti talaghāte kate .

202. Jatunā maṭṭhakan ti jatunā kataṃ maṭṭhadaṇḍakaṃ .

‘‘ Dukkaṭaṃ ādinne ’’ ti padacchedo .

204. Bhuñjamānassa bhikkhussa hatthapāseti yojanā .

Hitvā hatthapāsaṃ .

205. Viññāpetvāti antamaso mātarampi yācitvā .

Ajjhohāre pācittiṃ dīpayeti yojanā .

206. Uccārādin ti ādi -saddena vighāsasaṅkāramuttānaṃ gahaṇaṃ .

Lasuṇavaggavaṇṇanā paṭhamā .

209. IdhaV2.339 imasmiṃ rattandhakāravagge .

Paṭhame , dutiye , tatiye , catutthepi vinicchayo lasuṇavaggassa chaṭṭhena sikkhāpadena tulyo sadisoti yojanā .

210. ĀsanetiM2.431 pallaṅke tassokāsabhūte .

Sāmike anāpucchāti tasmiṃ kule yaṃ kiñci viññumanussaṃ anāpucchā .

211. Anovassan ti bhittiyā bahi nibbakosabbhantaraṃ .

Dutiyātikkameti dutiyena pādena nibbakosassa udakapātaṭṭhānātikkame .

212. Nisīditeti nisinne .

213. Payogeti ujjhāpanapayoge .

214. Nirayādinā attānaṃ vā paraṃ vā abhisappentī sapathaṃ karontī dve phuseti yojanā .

Abhisappiteti abhisapite .

215. Vadhitvāti hatthādīhi paharitvā .

‘‘ Karoti ekan ’’ ti padacchedo .

Rattandhakāravaggavaṇṇanā dutiyā .

216. Naggāti anivatthā vā apārutā vā .

Payogeti cuṇṇamattikāabhisaṅkharaṇādipayoge .

217. Pamāṇātikkantan ti ‘‘ dīghasocatasso vidatthiyo sugatavidatthiyā , tiriyaṃ dve vidatthiyo ’’ ti ( pāci .888) vuttapamāṇamatikkantaṃ .

Payogeti kārāpanapayoge .

218. Visibbetvāti dussibbitaṃ puna sibbanatthāya visibbetvā .

219. PañcaV2.340 ahāni pañcāhaṃ , pañcāhameva pañcāhikaṃ .

Saṅghāṭīnaṃ cāro saṅghāṭicāro , paribhogavasena vā otāpanavasenaM2.432 vā saṅghaṭitaṭṭhena ‘‘ saṅghāṭī ’’ ti laddhanāmānaṃ ‘‘ ticīvaraṃ , udakasāṭikā , saṃkaccikā ’’ ti imesaṃ pañcannaṃ cīvarānaṃ parivattanaṃ .

Atikkameti bhikkhunī atikkameyya .

Assā pana ekāva pācitti paridīpitāti yojanā .

220. Saṅkamanīyan ti saṅkametabbaṃ .

Aññissā santakaṃ anāpucchā gahitaṃ puna dātabbaṃ pañcannaṃ aññataraṃ .

221. Gaṇacīvaralābhassāti bhikkhunisaṅghena labhitabbacīvarassa .

Antarāyaṃ karotīti yathā te dātukāmā na denti , evaṃ parakkamati .

222. Dhammikan ti samaggena saṅghena sannipatitvā kariyamānaṃ .

Paṭibāhantīti paṭisedhentī .

Paṭibāhite paṭisedhite .

223. Agārikādinoti ādi -saddena ‘‘ paribbājakassa vā paribbājikāya vā ’’ ti ( pārā .917) vutte saṅgaṇhāti .

Samaṇacīvaran ti kappakataṃ nivāsanapārupanupagaṃ .

Payogeti dānapayoge .

224. Cīvare dubbalāsāyāti dubbalacīvarapaccāsāya ‘‘ sace sakkoma , dassāmā ’’ ti ettakamattaṃ sutvā uppāditāya āsāyāti attho .

Kālan ti cīvarakālasamayaṃ .

Samatikkameti bhikkhunīhi kālacīvare bhājiyamāne ‘‘ āgametha , ayye , atthi saṅghassa cīvarapaccāsā ’’ ti vatvā taṃ cīvaravibhaṅgaṃ samatikkameyya .

225. Dhammikaṃ kathinuddhāran ti samaggena saṅghena kariyamānaṃ kathinassa antarubbhāraṃ .

Paṭibāhantiyāti nivārentiyā .

Nhānavaggavaṇṇanā tatiyā .

226. Tuvaṭṭeyyun tiM2.433 nipajjeyyuṃ .

Itaraṃ pācittiyaṃ .

227. PayogetiV2.341 bhikkhuniyā aphāsukakaraṇapayoge kariyamāne .

228. Dukkhitan ti gilānaṃ .

Nupaṭṭhāpentiyā vāpīti tassā upaṭṭhānaṃ parehi akārāpentiyā , sayaṃ vā akarontiyā .

229. Upassayaṃ datvāti kavāṭabandhaṃ attano puggalikavihāraṃ datvā .

Kaḍḍhiteti nikkaḍḍhite .

230. Saṃsaṭṭhāti gahapatinā vā gahapatiputtena vā saṃsaṭṭhavihārī bhikkhunī saṅghena saṃsaṭṭhavihārato nivattiyamānā .

Ñattiyā dukkaṭaṃ phuseti samanubhāsanakammañattiyā dukkaṭaṃ āpajjeyya .

231. Antoraṭṭheti yassa vijite viharati , tassa raṭṭhe .

Paṭipannāyāti cārikaṃ kappentiyā .

Sesakan ti pācittiyaṃ .

Tuvaṭṭavaggavaṇṇanā catutthā .

233. Rājāgārādikan ti ādi -saddena cittāgārādīnaṃ gahaṇaṃ .

235. Payogeti kappāsavicāraṇaṃ ādiṃ katvā sabbapayoge .

Ujjavujjavaneti yattakaṃ hatthena añchitaṃ hoti , tasmiṃ takkamhi veṭhite .

237. Payogeti agārikassa vā paribbājakassa vā paribbājikāya vā sahatthā khādanīyādīnaṃ dānapayoge .

238.‘‘ Samaṃ āpattipabhedato ’’ ti padacchedo .

239. TiracchānagataṃM2.434 vijjan ti yaṃ kiñci bāhirakaṃ anatthasaṃhitaṃ parūpaghātakaraṃ hatthisikkhādisippaṃV2.342 .

Paṭhantiyāti sikkhantiyā .

Payogeti durupasaṅkamanādipayoge .

Pade padeti padādivasena pariyāpuṇantiyā pade pade akkharapadānaṃ vasena .

240. Navame ‘‘ pariyāpuṇātī ’’ ti padaṃ , dasame ‘‘ vācetī ’’ ti padanti evaṃ padamattameva ubhinnaṃ visesakaṃ bhedakaṃ .

Cittāgāravaggavaṇṇanā pañcamā .

241. Tamārāman ti yattha bhikkhū rukkhamūlepi vasanti , taṃ sabhikkhukaṃ padesaṃ .

243. Akkosatīti dasannaṃ akkosavatthūnaṃ aññatarena sammukhā vā parammukhā vā akkosati .

Paribhāsatīti bhayadassanena tajjeti .

‘‘ Pācitti akkosite ’’ ti padacchedo .

244. Caṇḍikabhāvenāti kodhena .

Gaṇan ti bhikkhunisaṅghaṃ .

Paribhāsatīti ‘‘ bālā etā ’’ tiādīhi vacanehi akkosati .

Payogeti paribhāsanapayoge .

Paribhaṭṭheti akkosite .

Itaraṃ pācittiyaṃ .

245. Nimantitāti gaṇabhojane vuttanayena nimantitā .

Pavāritāti pavāraṇasikkhāpade vuttanayena vāritā .

Khādanaṃ bhojanampi vāti yāgupūvakhajjakaṃ , yāvakālikaṃ mūlakhādanīyādikhādanīyaṃ , odanādibhojanampi vā yā bhikkhunī bhuñjantī hoti , sā pana dveyeva āpattiyo phuseti yojanā .

247. Maccharāyantīti maccharaṃ karontī , attano paccayadāyakakulassa aññehi sādhāraṇabhāvaṃ asahantīti atthoM2.435 .

Payogeti tadanurūpe kāyavacīpayoge .

Macchariteti maccharavasena katapayoge nipphanne .

248. Abhikkhuke panāvāseti yato bhikkhunupassayato addhayojanabbhantare ovādadāyakā bhikkhū na vasanti , maggo vā akhemo hoti , na sakkā anantarāyena gantuṃ , evarūpeV2.343 āvāse .

Pubbakiccesūti ‘‘ vassaṃ vasissāmī ’’ ti senāsanapaññāpanapānīyaupaṭṭhāpanādipubbakicce pana kariyamāne dukkaṭaṃ bhaveti yojanā .

249. Vassaṃvutthāti purimaṃ vā pacchimaṃ vā temāsaṃ vutthā .

Ubhatosaṅgheti bhikkhunisaṅghe , bhikkhusaṅghe ca .

Tīhipi ṭhānehīti ‘‘ diṭṭhena vā ’’ tiādinā vuttehi tīhi kāraṇehi .

250. Ovādatthāyāti garudhammovādanatthāya .

Saṃvāsatthāyāti uposathapucchanatthāya ceva pavāraṇatthāya ca .

Na gacchatīti bhikkhuṃ na upagacchati .

251. Ovādampi na yācantīti uposathādivasena ovādūpasaṅkamanaṃ bhikkhuṃ na yācantī na pucchantī .

Uposathan ti uposathadivasato purimadivase terasiyaṃ vā cātuddasiyaṃ vā uposathaṃ na pucchantī .

252. Apucchitvāva saṅghaṃ vāti saṅghaṃ vā gaṇaṃ vā anapaloketvāva .

‘‘ Bhedāpetī ’’ ti idaṃ nidassanamattaṃ ‘‘ phālāpeyya vā dhovāpeyya vā ālimpāpeyya vā bandhāpeyya vā mocāpeyya vā ’’ ti imesampi kiriyāvikappānaṃ saṅgahetabbattā .

Pasākhajan ti nābhiyā heṭṭhā , jāṇumaṇḍalānaṃM2.436 upari padese jātaṃ gaṇḍaṃ vā rudhitaṃ vā .

Payogeti bhedāpanādipayoge .

Ārāmavaggavaṇṇanā chaṭṭhā .

253. Gabbhinin ti āpannasattaṃ sikkhamānaṃ .

Vuṭṭhāpentīti upajjhāyā hutvā upasampādentī .

Payogeti gaṇapariyesanādipayoge .

Vuṭṭhāpiteti upasampādite , kammavācāpariyosāneti attho .

255. Sahajīvinin ti saddhivihāriniṃ .

Nānuggaṇhantīti uddesadānādīhi na saṅgaṇhantī .

Gabbhinivaggavaṇṇanā sattamā .

258.‘‘ AlaṃV2.344 vuṭṭhāpitenā ’’ ti vuccamānā bhikkhunīhi nivāriyamānā .

Khīyatīti aññāsaṃ byattānaṃ lajjīnaṃ vuṭṭhānasammutiṃ dīyamānaṃ disvā ‘‘ ahameva nūna bālā ’’ tiādinā bhaṇamānā khīyati .

Payogeti khīyamānapayoge .

Khīyiteti khīyanapayoge niṭṭhite .

Kumāribhūtavaggavaṇṇanā aṭṭhamā .

260. Chattupāhanan ti vuttalakkhaṇaṃ chattañca upāhanāyo ca .

Payogeti dhāraṇapayoge .

261. Yānenāti vayhādinā .

Yāyantīti sace yānena gatā hoti .

262. Saṅghāṇin ti yaṃ kiñci kaṭūpagaṃ .

Dhārentiyāti kaṭiyaṃ paṭimuccantiyā .

263. GandhavaṇṇenātiM2.437 yena kenaci vaṇṇena ca yena kenaci gandhena ca .

Gandho nāma candanālepādi .

Vaṇṇo nāma kuṅkumahaliddādi .

Payogeti gandhādipayoge racanato paṭṭhāya pubbapayoge .

266. Anāpucchāti ‘‘ nisīdāmi , ayyā ’’ ti anāpucchitvā .

Nisīdite bhikkhussa upacāre antamaso chamāya nisinne .

267. Anokāsakatan ti ‘‘ asukasmiṃ nāma ṭhāne pucchissāmī ’’ ti evaṃ akataokāsaṃ .

268. Pavisantiyāti vinicchayaṃ ārāmavaggassa paṭhameneva sikkhāpadena sadisaṃ katvā vadeyyāti yojanā .

Chattupāhanavaggavaṇṇanā navamā .

Iti uttare līnatthapakāsaniyā bhikkhunivibhaṅge

Pācittiyakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .

269-70.
Aṭṭhasu`V2.345` pāṭidesanīyasikkhāpadesupi dvidhā āpatti hotīti yojanā .
Tatoti gahaṇahetu .
Sabbesūti pāṭidesanīyasikkhāpadesu .

Pāṭidesanīyakathāvaṇṇanā .

271-2.

Imaṃ paramaṃ uttamaṃ niruttaraṃ kenaci vā vattabbena uttarena rahitaṃ niddosaṃ uttaraṃ evaṃnāmakaṃ dhīro paññavā bhikkhu atthavasena viditvā duruttaraṃ kicchena uttaritabbaṃ paññattamahāsamuddaṃ vinayamahāsāgaraṃ sukheneva yasmā uttarati , tasmā kaṅkhacchede vinayavicikicchāya chindane sattheM2.438 satthasadise asmiṃ satthe imasmiṃ uttarapakaraṇe usmāyutto kammajatejodhātuyā samannāgato jīvamāno bhikkhu niccaṃ nirantaraṃ satto abhirato niccaṃ yogaṃ satatābhiyogaṃ kātuṃ yutto anurūpoti yojanā .

Bhikkhunivibhaṅgo niṭṭhitoti etthāpi uppatti vuttanayeneva veditabbā .

Iti uttare līnatthapakāsaniyā

Bhikkhunivibhaṅgavaṇṇanā niṭṭhitā .

Issues

Uttaravinicchaya-ṭīkā

Uttaravinicchaya-ṭīkā