47. Sālakusumiyavaggo
1. Sālakusumiyattheraapadānaṃ
1.
‘‘ Parinibbute
T2.77M2.39V2.39 bhagavati , jalajuttamanāmake ;Āropitamhi citake , sālapupphamapūjayiṃ .
2.
‘‘ Satasahassito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ [ pupphamabhipujayiṃ ( syā .)];
Duggatiṃ nābhijānāmi , citapūjāyidaṃ [ buddhapūjāyidaṃ ( syā .)] phalaṃ .
3.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ , bhavā sabbe samūhatā ;
Nāgova bandhanaṃ chetvā , viharāmi anāsavo .
4.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi , mama buddhassa santike ;
Tisso vijjā anuppattā , kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
5.
‘‘ Paṭisambhidā catasso , vimokkhāpi ca aṭṭhime ;
Chaḷabhiññā sacchikatā , kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sālakusumiyo thero imā gāthāyo
Abhāsitthāti .
Sālakusumiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ .
2. Citakapūjakattheraapadānaṃ
6.
‘‘ Jhāyamānassa bhagavato , sikhino lokabandhuno ;
Aṭṭha campakapupphāni , citakaṃ abhiropayiṃ .
7.
‘‘ Ekatiṃse ito kappe , yaṃ pupphamabhiropayiṃ ;
Duggatiṃ
T2.78 nābhijānāmi , citapūjāyidaṃ phalaṃ . 8.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo .
9.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
10.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ
M2.40V2.40 sudaṃ āyasmā citakapūjako thero imā gāthāyoAbhāsitthāti .
Citakapūjakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ .
3. Citakanibbāpakattheraapadānaṃ
11.
‘‘ Dayhamāne
P2.408 sarīramhi , vessabhussa mahesino ;Gandhodakaṃ gahetvāna , citaṃ nibbāpayiṃ ahaṃ .
12.
‘‘ Ekatiṃse ito kappe , citaṃ nibbāpayiṃ ahaṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , gandhodakassidaṃ phalaṃ .
13.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo .
14.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
15.
‘‘ Paṭisambhidā
T2.79 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā citakanibbāpako thero imā
Gāthāyo abhāsitthāti .
Citakanibbāpakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ .
4. Setudāyakattheraapadānaṃ
16.
‘‘ Vipassino bhagavato , caṅkamantassa sammukhā ;
Pasannacitto sumano , setuṃ kārāpayiṃ ahaṃ .
17.
‘‘ Ekanavutito kappe , yaṃ setuṃ kārayiṃ ahaṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , setudānassidaṃ phalaṃ .
18.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo .
19.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
20.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ
V2.41 sudaṃ āyasmā setudāyako thero imā gāthāyoAbhāsitthāti .
Setudāyakattherassāpadānaṃ catutthaṃ .
5. Sumanatālavaṇṭiyattheraapadānaṃ
21.
‘‘ Siddhatthassa
T2.80M2.41 bhagavato , tālavaṇṭamadāsahaṃ ;Sumanehi paṭicchannaṃ , dhārayāmi mahāyasaṃ .
22.
‘‘ Catunnavutito kappe , tālavaṇṭamadāsahaṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , tālavaṇṭassidaṃ phalaṃ .
23.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo .
24.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
25.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumanatālavaṇṭiyo thero imā
Gāthāyo abhāsitthāti .
Sumanatālavaṇṭiyattherassāpadānaṃ pañcamaṃ .
6. Avaṭaphaliyattheraapadānaṃ
26.
‘‘ Sataraṃsī
P2.409 nāma bhagavā , sayambhū aparājito ;Vivekakāmo sambuddho , gocarāyābhinikkhami .
27.
‘‘ Phalahattho ahaṃ disvā , upagacchiṃ narāsabhaṃ ;
Pasannacitto sumano , adāsiṃ avaṭaṃ phalaṃ .
28.
‘‘ Catunnavutito
T2.81 kappe , yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā ;Duggatiṃ nābhijānāmi , phaladānassidaṃ phalaṃ .
29.
‘‘ Kilesā
V2.42 jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo . 30.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
31.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā avaṭaphaliyo thero imā gāthāyo
Abhāsitthāti .
Avaṭaphaliyattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ .
7. Labujaphaladāyakattheraapadānaṃ
32.
‘‘ Nagare
M2.42 bandhumatiyā , ārāmiko ahaṃ tadā ;Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ , gacchantaṃ anilañjase .
33.
‘‘ Labujaṃ phalamādāya , buddhaseṭṭhassadāsahaṃ ;
Ākāseva ṭhito santo , paṭiggaṇhi mahāyaso .
34.
‘‘ Vittisañjanano mayhaṃ , diṭṭhadhammasukhāvaho ;
Phalaṃ buddhassa datvāna , vippasannena cetasā .
35.
‘‘ Adhigañchiṃ tadā pītiṃ , vipulaṃ sukhamuttamaṃ ;
Uppajjateva [ uppajjate me ( syā .)] ratanaṃ , nibbattassa tahiṃ tahiṃ .
36.
‘‘ Ekanavutito
T2.82 kappe , yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā ;Duggatiṃ nābhijānāmi , phaladānassidaṃ phalaṃ .
37.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo .
38.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
39.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā labujaphaladāyako thero imā
Gāthāyo abhāsitthāti .
Labujaphaladāyakattherassāpadānaṃ sattamaṃ .
8. Pilakkhaphaladāyakattheraapadānaṃ
40.
‘‘ Vanantare
V2.43P2.410 buddhaṃ disvā [ vanante buddhaṃ disvāna ( sī . pī .)], atthadassiṃ mahāyasaṃ ;Pasannacitto sumano , pilakkhassa [ pilakkhussa ( pī .)] phalaṃ adā .
41.
‘‘ Aṭṭhārase kappasate , yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , phaladānassidaṃ phalaṃ .
42.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo .
43.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
44.
‘‘ Paṭisambhidā
T2.83M2.43 catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.Itthaṃ sudaṃ āyasmā pilakkhaphaladāyako thero imā
Gāthāyo abhāsitthāti .
Pilakkhaphaladāyakattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ .
9. Sayaṃpaṭibhāniyattheraapadānaṃ
45.
‘‘ Kakudhaṃ vilasantaṃva , devadevaṃ narāsabhaṃ ;
Rathiyaṃ paṭipajjantaṃ , ko disvā na pasīdati .
46.
‘‘ Tamandhakāraṃ nāsetvā , santāretvā bahuṃ janaṃ ;
Ñāṇālokena jotantaṃ , ko disvā na pasīdati .
47.
‘‘ Vasīsatasahassehi , nīyantaṃ lokanāyakaṃ ;
Uddharantaṃ bahū satte , ko disvā na pasīdati .
48.
‘‘ Āhanantaṃ [ āhanitvā ( syā . ka .)] dhammabheriṃ , maddantaṃ titthiye gaṇe ;
Sīhanādaṃ vinadantaṃ , ko disvā na pasīdati .
49.
‘‘ Yāvatā brahmalokato , āgantvāna sabrahmakā ;
Pucchanti nipuṇe pañhe , ko disvā na pasīdati .
50.
‘‘ Yassañjaliṃ karitvāna , āyācanti sadevakā ;
Tena puññaṃ anubhonti , ko disvā na pasīdati .
51.
‘‘ Sabbe
V2.44 janā samāgantvā , sampavārenti cakkhumaṃ ;Na vikampati ajjhiṭṭho , ko disvā na pasīdati .
52.
‘‘ Nagaraṃ
T2.84 pavisato yassa , ravanti bheriyo bahū ;Vinadanti gajā mattā , ko disvā na pasīdati .
53.
‘‘ Vīthiyā [ rathiyā ( sī .)] gacchato yassa , sabbābhā jotate sadā ;
Abbhunnatā samā honti , ko disvā na pasīdati .
54.
‘‘ Byāharantassa
P2.411 buddhassa , cakkavāḷampi suyyati ;Sabbe satte viññāpeti , ko disvā na pasīdati .
55.
‘‘ Satasahassito
M2.44 kappe , yaṃ buddhamabhikittayiṃ ;Duggatiṃ nābhijānāmi , kittanāya idaṃ phalaṃ .
56.
‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo .
57.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
58.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā sayaṃpaṭibhāniyo thero imā gāthāyo
Abhāsitthāti .
Sayaṃpaṭibhāniyattherassāpadānaṃ navamaṃ .
10. Nimittabyākaraṇiyattheraapadānaṃ
59.
‘‘ Ajjhogāhetvā himavaṃ , mante vāce mahaṃ tadā ;
Catupaññāsasahassāni , sissā mayhaṃ upaṭṭhahuṃ .
60.
‘‘ Adhitā
T2.85 vedagū sabbe , chaḷaṅge pāramiṃ gatā ;Sakavijjāhupatthaddhā , himavante vasanti te .
61.
‘‘ Cavitvā tusitā kāyā , devaputto mahāyaso ;
Uppajji mātukucchismiṃ , sampajāno patissato .
62.
‘‘ Sambuddhe upapajjante , dasasahassi kampatha ;
Andhā cakkhuṃ alabhiṃsu , uppajjantamhi nāyake .
63.
‘‘ Sabbākāraṃ
V2.45 pakampittha , kevalā vasudhā ayaṃ ;Nigghosasaddaṃ sutvāna , ubbijjiṃsu [ vimhayiṃsu ( syā . ka .)] mahājanā .
64.
‘‘ Sabbe janā samāgamma , āgacchuṃ mama santikaṃ ;
Vasudhāyaṃ pakampittha , kiṃ vipāko bhavissati .
65.
‘‘ Avacāsiṃ [ vidassāmi ( syā .)] tadā tesaṃ , mā bhetha [ mā roda ( ka .), mābhāyittha ( syā .)] natthi vo bhayaṃ ;
Visaṭṭhā hotha sabbepi , uppādoyaṃ suvatthiko [ sukhatthiko ( syā .)].
66.
‘‘ Aṭṭhahetūhi
M2.45 samphussa [ aṭṭhahetūhi samphassa ( syā . pī .), atthahetu nisaṃsayaṃ ( ka .)], vasudhāyaṃ pakampati ;Tathā nimittā dissanti , obhāso vipulo mahā .
67.
‘‘ Asaṃsayaṃ buddhaseṭṭho , uppajjissati cakkhumā ;
Saññāpetvāna janataṃ , pañcasīle kathesahaṃ .
68.
‘‘ Sutvāna
P2.412 pañca sīlāni , buddhuppādañca dullabhaṃ ;Ubbegajātā sumanā , tuṭṭhahaṭṭhā ahaṃsu te .
69.
‘‘ Dvenavute ito kappe , yaṃ nimittaṃ viyākariṃ ;
Duggatiṃ nābhijānāmi , byākaraṇassidaṃ phalaṃ .
70.
‘‘ Kilesā
T2.86 jhāpitā mayhaṃ … pe … viharāmi anāsavo . 71.
‘‘ Svāgataṃ vata me āsi … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
72.
‘‘ Paṭisambhidā catasso … pe … kataṃ buddhassa sāsanaṃ ’’.
Itthaṃ sudaṃ āyasmā nimittabyākaraṇiyo thero imā
Gāthāyo abhāsitthāti .
Nimittabyākaraṇiyattherassāpadānaṃ dasamaṃ .
Sālakusumiyavaggo sattacattālīsamo .
Tassuddānaṃ –
Sālakusumiyo thero , pūjā nibbāpakopi ca ;
Setudo tālavaṇṭī ca , avaṭalabujappado .
Pilakkhapaṭibhānī ca , veyyākaraṇiyo dijo ;
Dvesattati ca gāthāyo , gaṇitāyo vibhāvibhi .