Issues
Vinayavinicchayo

Sekhiyakathā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Sekhiyakathā

1870.
YoV0.152 anādariyeneva , purato pacchatopi vā ;
Olambetvā nivāseyya , tassa cāpatti dukkaṭaṃ .
1871.
Hatthisoṇḍāditulyaṃ tu , nivāsentassa dukkaṭaṃ ;
Āpattibhīrunā niccaṃ , vatthabbaṃ parimaṇḍalaṃ .
1872.
Jāṇumaṇḍalato heṭṭhā , aṭṭhaṅgulappamāṇakaṃ ;
Otāretvā nivatthabbaṃ , tato ūnaṃ na vaṭṭati .
1873.
Asañciccāsatissāpi , ajānantassa kevalaṃ ;
Anāpatti gilānassā-padāsummattakādino .
Parimaṇḍalakathā .
1874.
Ubho koṇe samaṃ katvā , sādaraṃ parimaṇḍalaṃ ;
Katvā pārupitabbevaṃ , akarontassa dukkaṭaṃ .
1875.
Avisesena vuttaṃ tu , idaṃ sikkhāpadadvayaṃ ;
Tasmā ghare vihāre vā , kattabbaṃ parimaṇḍalaṃ .
Dutiyaṃ .
1876.
GaṇṭhikaṃM0.175 paṭimuñcitvā , katvā koṇe ubho samaṃ ;
Chādetvā maṇibandhañca , gantabbaṃ gīvameva ca .
1877.
Tathā akatvā bhikkhussa , jattūnipi urampi ca ;
Vivaritvā yathākāmaṃ , gacchato hoti dukkaṭaṃ .
Tatiyaṃ .
1878.
Galavāṭakato uddhaṃ , sīsañca maṇibandhato ;
Hatthe piṇḍikamaṃsamhā , heṭṭhā pāde ubhopi ca .
1879.
VivaritvāvasesañcaV0.153 , chādetvā ce nisīdati ;
Hoti so suppaṭicchanno , doso vāsūpagassa na .
Catutthaṃ .
1880.
Hatthaṃ vā pana pādaṃ vā , acālentena bhikkhunā ;
Suvinītena gantabbaṃ , chaṭṭhe natthi visesatā .
Pañcamachaṭṭhāni .
1881.
Satīmatāvikārena , yugamattañca pekkhinā ;
Susaṃvutena gantabbaṃ , bhikkhunokkhittacakkhunā .
1882.
Yattha katthaci hi ṭṭhāne , ekasmiṃ antare ghare ;
Ṭhatvā parissayābhāvaṃ , oloketumpi vaṭṭati .
1883.
Yo anādariyaṃ katvā , olokento tahiṃ tahiṃ ;
Sacentaraghare yāti , dukkaṭaṃ aṭṭhamaṃ tathā .
Sattamaṭṭhamāni .
1884.
EkatoM0.176 ubhato vāpi , hutvā ukkhittacīvaro ;
Indakhīlakato anto , gacchato hoti dukkaṭaṃ .
Navamaṃ .
1885.
Tathā nisinnakālepi , nīharantena kuṇḍikaṃ ;
Anukkhipitvā dātabbā , doso vāsūpagassa na .
Dasamaṃ .
Paṭhamo vaggo .
1886.
Na vaṭṭati hasantena , gantuñceva nisīdituṃ ;
Vatthusmiṃ hasanīyasmiṃ , sitamattaṃ tu vaṭṭati .
Paṭhamadutiyāni .
1887.
AppasaddenaV0.154 gantabbaṃ , catutthepi ayaṃ nayo ;
Mahāsaddaṃ karontassa , ubhayatthāpi dukkaṭaṃ .
Tatiyacatutthāni .
1888.
Kāyappacālakaṃ katvā , bāhusīsappacālakaṃ ;
Gacchato dukkaṭaṃ hoti , tatheva ca nisīdato .
1889.
Kāyaṃ bāhuñca sīsañca , paggahetvā ujuṃ pana ;
Gantabbamāsitabbañca , sameniriyāpathena tu .
1890.
Nisīdanena yuttesu , tīsu vāsūpagassa hi ;
Anāpattīti ñātabbaṃ , viññunā vinayaññunā .
Dutiyo vaggo .
1891.
KhambhaṃM0.177 katvā sasīsaṃ vā , pārupitvāna gacchato ;
Dukkaṭaṃ muninā vuttaṃ , tathā ukkuṭikāya vā .
1892.
Hatthapallatthikāyāpi , dussapallatthikāya vā ;
Tassantaraghare hoti , nisīdantassa dukkaṭaṃ .
1893.
Dutiye ca catutthe ca , chaṭṭhe vāsūpagassa tu ;
Anāpattīti sāruppā , chabbīsati pakāsitā .
Chaṭṭhaṃ .
1894.
Sakkaccaṃ satiyuttena , bhikkhunā pattasaññinā ;
Piṇḍapāto gahetabbo , samasūpova viññunā .
1895.
Sūpo bhattacatubbhāgo ,‘‘ samasūpo ’’ ti vuccati ;
Muggamāsakulatthānaṃ , sūpo ‘‘ sūpo ’’ ti vuccati .
1896.
Anāpatti asañcicca , gilānassa raserase ;
Tatheva ñātakādīnaṃ , aññatthāya dhanena vā .
Sattamaṭṭhamanavamāni .
1897.
AntolekhāpamāṇenaV0.155 , pattassa mukhavaṭṭiyā ;
Pūritova gahetabbo , adhiṭṭhānūpagassa tu .
1898.
Tattha thūpīkataṃ katvā , gaṇhato yāvakālikaṃ ;
Yaṃ kiñci pana bhikkhussa , hoti āpatti dukkaṭaṃ .
1899.
Adhiṭṭhānūpage patte , kālikattayameva ca ;
Sese thūpīkataṃ sabbaṃ , vaṭṭateva na saṃsayo .
1900.
Dvīsu pattesu bhattaṃ tu , gahetvā pattamekakaṃ ;
Pūretvā yadi peseti , bhikkhūnaṃ pana vaṭṭati .
1901.
PatteM0.178 pakkhippamānaṃ yaṃ , ucchukhaṇḍaphalādikaṃ ;
Orohati sace heṭṭhā , na taṃ thūpīkataṃ siyā .
1902.
Pupphatakkolakādīnaṃ , ṭhapetvā ce vaṭaṃsakaṃ ;
Dinnaṃ ayāvakālittā , na taṃ thūpīkataṃ siyā .
1903.
Vaṭaṃsakaṃ tu pūvassa , ṭhapetvā odanopari ;
Piṇḍapātaṃ sace denti , idaṃ thūpīkataṃ siyā .
1904.
Bhattassūpari paṇṇaṃ vā , thālakaṃ vāpi kiñcipi ;
Ṭhapetvā paripūretvā , sace gaṇhāti vaṭṭati .
1905.
Paṭiggahetumevassa , taṃ tu sabbaṃ na vaṭṭati ;
Gahitaṃ sugahitaṃ , pacchā , bhuñjitabbaṃ yathāsukhaṃ .
Tatiyo vaggo .
1906.
Paṭhamaṃ dutiyaṃ vutta-nayaṃ tu tatiye pana ;
Uparodhimadassetvā , bhottabbaṃ paṭipāṭiyā .
1907.
Aññesaṃ attano bhattaṃ , ākiraṃ pana bhājane ;
Natthomasati ce doso , tathā uttaribhaṅgakaṃ .
Tatiyaṃ .
1908.
Catutthe yaṃ tu vattabbaṃ , vuttaṃ pubbe asesato ;
Pañcame matthakaṃ doso , madditvā paribhuñjato .
1909.
AnāpattiV0.156 gilānassa , parittepi ca sesake ;
Ekato pana madditvā , saṃkaḍḍhitvāna bhuñjato .
Catutthapañcamāni .
1910.
YoM0.179 bhiyyokamyatāhetu , sūpaṃ vā byañjanampi vā ;
Paṭicchādeyya bhattena , tassa cāpatti dukkaṭaṃ .
Chaṭṭhaṃ .
1911.
Viññattiyaṃ tu vattabbaṃ , apubbaṃ natthi kiñcipi ;
Aṭṭhame pana ujjhāne , gilānopi na muccati .
1912.
‘‘ Dassāmi dāpessāmī ’’ ti , olokentassa bhikkhuno ;
Anāpattīti ñātabbaṃ , na ca ujjhānasaññino .
Aṭṭhamaṃ .
1913.
Mahantaṃ pana moraṇḍaṃ , kukkuṭaṇḍañca khuddakaṃ ;
Tesaṃ majjhappamāṇena , kattabbo kabaḷo pana .
1914.
Khajjake pana sabbattha , mūlakhādaniyādike ;
Phalāphale anāpatti , gilānummattakādino .
Navamaṃ .
1915.
Adīgho pana kātabbo , ālopo parimaṇḍalo ;
Khajjatuttaribhaṅgasmiṃ , anāpatti phalāphale .
Dasamaṃ .
Catuttho vaggo .
1916.
Anāhaṭe mukhadvāraṃ , appatte kabaḷe pana ;
Attano ca mukhadvāraṃ , vivarantassa dukkaṭaṃ .
Paṭhamaṃ .
1917.
MukheM0.180V0.157 ca sakalaṃ hatthaṃ , pakkhipantassa dukkaṭaṃ ;
Mukhe ca kabaḷaṃ katvā , kathetuṃ na ca vaṭṭati .
1918.
Vacanaṃ yattakenassa , paripuṇṇaṃ na hoti hi ;
Mukhasmiṃtattake sante , byāharantassa dukkaṭaṃ .
1919.
Mukhe harītakādīni , pakkhipitvā katheti yo ;
Vacanaṃ paripuṇṇaṃ ce , kathetuṃ pana vaṭṭati .
Dutiyatatiyāni .
1920.
Yo piṇḍukkhepakaṃ bhikkhu , kabaḷacchedakampi vā ;
Makkaṭo viya gaṇḍe vā , katvā bhuñjeyya dukkaṭaṃ .
Catutthapañcamachaṭṭhāni .
1921.
Niddhunitvāna hatthaṃ vā , bhattaṃ sitthāvakārakaṃ ;
Jivhānicchārakaṃ vāpi , tathā ‘‘ capu capū ’’ ti vā .
1922.
Anādaravaseneva , bhuñjato hoti dukkaṭaṃ ;
Sattame aṭṭhame natthi , doso kacavarujjhane .
Sattamadasamāni .
Pañcamo vaggo .
1923.
Katvā evaṃ na bhottabbaṃ , saddaṃ ‘‘ suru surū ’’ ti ca ;
Hatthanillehakaṃ vāpi , na ca vaṭṭati bhuñjituṃ .
1924.
Phāṇitaṃ ghanayāguṃ vā , gahetvā aṅgulīhi taṃ ;
Mukhe aṅguliyo bhottuṃ , pavesetvāpi vaṭṭati .
1925.
NaM0.181 patto lehitabbova , ekāyaṅgulikāya vā ;
Ekaoṭṭhopi jivhāya , na ca nillehitabbako .
Catutthaṃ .
1926.
SāmisenaV0.158 tu hatthena , na ca pānīyathālakaṃ ;
Gahetabbaṃ , paṭikkhittaṃ , paṭikkūlavasena hi .
1927.
Puggalassa ca saṅghassa , gahaṭṭhassattanopi ca ;
Santako pana saṅkho vā , sarāvaṃ vāpi thālakaṃ .
1928.
Tasmā na ca gahetabbaṃ , gaṇhato hoti dukkaṭaṃ ;
Anāmisena hatthena , gahaṇaṃ pana vaṭṭati .
Pañcamaṃ .
1929.
Uddharitvāpi bhinditvā , gahetvā vā paṭiggahe ;
Nīharitvā anāpatti , chaḍḍentassa gharā bahi .
Chaṭṭhaṃ .
1930.
Chattaṃ yaṃ kiñci hatthena , sarīrāvayavena vā ;
Sace dhārayamānassa , dhammaṃ deseti dukkaṭaṃ .
Sattamaṃ .
1931.
Ayameva nayo vutto , daṇḍapāṇimhi puggale ;
Catuhatthappamāṇova , daṇḍo majjhimahatthato .
Aṭṭhamaṃ .
1932.
TathevaM0.182 satthapāṇissa , dhammaṃ deseti dukkaṭaṃ ;
Satthapāṇī na hotāsiṃ , sannayhitvā ṭhito pana .
Navamaṃ .
1933.
Dhanuṃ sarena saddhiṃ vā , dhanuṃ vā sarameva vā ;
Sajiyaṃ nijiyaṃ vāpi , gahetvā dhanudaṇḍakaṃ .
1934.
Ṭhitassapi nisinnassa , nipannassāpi vā tathā ;
Sace deseti saddhammaṃ , hoti āpatti dukkaṭaṃ .
1935.
PaṭimukkampiV0.159 kaṇṭhamhi , dhanuṃ hatthena yāvatā ;
Na gaṇhāti naro tāva , dhammaṃ deseyya vaṭṭati .
Chaṭṭho vaggo .
1936.
Pādukāruḷhakassāpi , dhammaṃ deseti dukkaṭaṃ ;
Akkamitvā ṭhitassāpi , paṭimukkassa vā tathā .
Paṭhamaṃ .
1937.
Upāhanagatassāpi , ayameva vinicchayo ;
Sabbattha agilānassa , yāne vā sayanepi vā .
1938.
Nipannassāgilānassa , kaṭasāre chamāya vā ;
Pīṭhe mañcepi vā ucce , nisinnena ṭhitena vā .
1939.
Na ca vaṭṭati desetuṃ , ṭhatvā vā uccabhūmiyaṃ ;
Sayanesu gatenāpi , sayanesu gatassa ca .
1940.
Samāne vāpi ucce vā , nipanne neva vaṭṭati ;
Nipannena ṭhitassāpi , nipannassapi vaṭṭati .
1941.
NisinnenaM0.183 nisinnassa , ṭhitassāpi ca vaṭṭati ;
Ṭhitasseva ṭhitenāpi , desetumpi tatheva ca .
Dutiyatatiyacatutthāni .
1942.
Pallatthikā nisinnassa , agilānassa dehino ;
Tathā veṭhitasīsassa , dhammaṃ deseti dukkaṭaṃ .
1943.
Kesantaṃ vivarāpetvā , deseti yadi vaṭṭati ;
Sasīsaṃ pārutassāpi , ayameva vinicchayo .
Pañcamachaṭṭhasattamāni .
1944.
AṭṭhameV0.160 navame vāpi , dasame natthi kiñcipi ;
Sacepi therupaṭṭhānaṃ , gantvāna daharaṃ ṭhitaṃ .
1945.
Pañhaṃ pucchati ce thero , kathetuṃ na ca vaṭṭati ;
Tassa passe panaññassa , kathetabbaṃ vijānatā .
Aṭṭhamanavamadasamāni .
Sattamo vaggo .
1946.
Gacchato purato pañhaṃ , na vattabbaṃ tu pacchato ;
‘‘ Pacchimassa kathemī ’’ ti , vattabbaṃ vinayaññunā .
1947.
Saddhiṃ uggahitaṃ dhammaṃ , sajjhāyati hi vaṭṭati ;
Samameva yugaggāhaṃ , kathetuṃ gacchatopi ca .
Paṭhamaṃ .
1948.
EkekassāpiM0.184 cakkassa , pathenāpi ca gacchato ;
Uppathena samaṃ vāpi , gacchantasseva vaṭṭati .
Dutiyaṃ .
1949.
Tatiye natthi vattabbaṃ , catutthe harite pana ;
Uccārādicatukkaṃ tu , karoto dukkaṭaṃ siyā .
1950.
Jīvarukkhassa yaṃ mūlaṃ , dissamānaṃ tu gacchati ;
Sākhā vā bhūmilaggā taṃ , sabbaṃ haritameva hi .
1951.
Sace aharitaṃ ṭhānaṃ , pekkhantasseva bhikkhuno ;
Vaccaṃ nikkhamatevassa , sahasā pana vaṭṭati .
1952.
Palālaṇḍupake vāpi , gomaye vāpi kismici ;
Kattabbaṃ , haritaṃ pacchā , tamottharati vaṭṭati .
1953.
Kato aharite ṭhāne , haritaṃ eti vaṭṭati ;
Siṅghāṇikā gatā ettha , kheḷeneva ca saṅgahaṃ .
Catutthaṃ .
1954.
Vaccakuṭisamuddādi-udakesupiV0.161 bhikkhuno ;
Tesaṃ aparibhogattā , karoto natthi dukkaṭaṃ .
1955.
Deve pana ca vassante , udakoghe samantato ;
Ajalaṃ alabhantena , jale kātumpi vaṭṭati .
Pañcamaṃ .
Aṭṭhamo vaggo .
1956.
SamuṭṭhānādayoM0.185 ñeyyā , sekhiyānaṃ panettha hi ;
Ujjagghikādicattāri , kabaḷena mukhena ca .
1957.
Chamānīcāsanaṭṭhāna-pacchā uppathavā dasa ;
Samuṭṭhānādayo tulyā , vuttā samanubhāsane .
1958.
Chattaṃ daṇḍāvudhaṃ satthaṃ , pādukāruḷhupāhanā ;
Yānaṃ sayanapallattha-veṭhitoguṇṭhitāni ca .
1959.
Dhammadesanātulyāva , samuṭṭhānādinā pana ;
Sūpodanena viññatti , theyyasatthasamaṃ mataṃ .
1960.
Avasesā tipaññāsa , samānā paṭhamena tu ;
Sekhiyesupi sabbesu , anāpattāpadāsupi .
1961.
Ujjhānasaññike thūpī-kate sūpapaṭicchade ;
Tīsu sikkhāpadesveva , gilāno na panāgato .
Sekhiyakathā .
1962.
Imaṃ viditvā vinaye vinicchayaṃ ;
Visārado hoti , vinītamānaso ;
Parehi so hoti ca duppadhaṃsiyo ;
Tato hi sikkhe satataṃ samāhito .
1963.
ImaṃV0.162 paramasaṃkaraṃ saṃkaraṃ ;
Avecca savanāmataṃ nāmataṃ ;
Paṭuttamadhike hite ke hi te ;
Na yanti kalisāsane sāsane .
Iti vinayavinicchaye
Bhikkhuvibhaṅgakathā niṭṭhitā .