GanthārambhakathāMuttahārādinayagāthāYoM1.1V1.1 loke lokaloko varataraparado rājarājaggajañño ;Ākāsākārakāro paramaratirato devadevantavajjo .Saṃsārāsārasāro sunaranamanato mārahārantaraṭṭho ;Lokālaṅkārakāro atisatigatimā dhīravīrattarammo .Sīhanivattanan
-
VividhavisesanayasamannāgataṃM1.3 kāyavācāvinayanakaraṇasamatthaṃ lajjipesalabhikkhūnaṃ saṃsayavinodanakārakaṃ yogāvacarapuggalānaṃ sīlavisuddhisampāpakaṃ jinasāsanavuḍḍhihetubhūtaṃ pakaraṇamidamārabhitukāmo ayamācariyāsabho paṭhamaṃ tāva ratanattayapaṇāmGanthārambhakathāvaṇṇanā100%
-
1. EvaṃV1.10 pāḷimuttavinicchayakathānaṃ mātikaṃ ṭhapetvā idāni yathāṭhapitamātikānukkamena niddisanto ‘‘ tattha divāseyyāti divānipajjanan ’’ tiādimāha .Tattha tatthāti tesu mātikāpadesu samabhiniviṭṭhassa ‘‘ divāseyyā ’’ ti padassa ‘‘ divānipajjanan ’’1. Divāseyyavinicchayakathā100%
-
6. Evaṃ divāseyyavinicchayaṃ kathetvā idāni parikkhāravinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ parikkhāroti samaṇaparikkhāro ’’ tiādimāha .Tattha divāseyyavinicchayakathāya ādimhi vuttaṃ ‘‘ tatthā ’’ ti padaṃ ānetvā tattha tesu mātikāpadesu samabhiniviṭṭhassa ‘‘ parikkhā2. Parikkhāravinicchayakathā100%
-
15. Evaṃ parikkhāravinicchayaṃ kathetvā idāni bhesajjakaraṇaparittapaṭisanthārānaṃ vinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ bhesajjā ’’ tiādimāha .Tattha bhisakkassa idaṃ kammaṃ bhesajjaṃ .Kiṃ taṃ ?TikicchanaṃM1.54 .Kariyate karaṇaṃ , bhesajjassa karaṇaṃ bhesajjakaraṇaṃ3. Bhesajjādikaraṇavinicchayakathā100%
-
21. EvaṃV1.53 bhesajjādivinicchayaṃ kathetvā idāni viññattivinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ viññattīti yācanā ’’ tiādimāha .Tattha viññāpanā viññatti ,‘‘ iminā no attho ’’ ti viññāpanā , yācanāti vuttaṃ hoti .Tenāha ‘‘ viññattīti yācanā ’’ ti .Tatra viññattiyaṃ a4. Viññattivinicchayakathā100%
-
27. Evaṃ viññattivinicchayaṃ kathetvā idāni kulasaṅgahavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ kulasaṅgaho ’’ tiādimāha .Tattha saṅgaṇhanaṃ saṅgaho , kulānaṃ saṅgaho kulasaṅgaho , paccayadāyakādīnaṃM1.70 gihīnaṃ anuggahakaraṇaṃ .Anuggahattho hettha saṅgaha-saddo yathā ‘5. Kulasaṅgahavinicchayakathā100%
-
38. EvaṃM1.78 kulasaṅgahavinicchayaṃ kathetvā idāni macchamaṃsavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ macchamaṃsesu panā ’’ tiādi vuttaṃ .Tattha thale ṭhapitamatte marati , kevaṭṭādīhi vā māriyatīti maccho .Macchassa idanti macchaṃ , masiyate āmasiyateti maṃsaṃ , macch6. Macchamaṃsavinicchayakathā100%
-
40. EvaṃV1.64 macchamaṃsavinicchayaṃ kathetvā idāni anāmāsavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ anāmāsan ’’ tiādimāha .Tattha āmasiyateti āmāsaṃ , na āmāsaṃ anāmāsaṃ , aparāmasitabbanti attho .Pāripanthikāti vikuppanikā , antarāyikāti vuttaṃ hoti .Nadīsotena vuyhamān7. Anāmāsavinicchayakathā100%
-
44. Evaṃ anāmāsavinicchayakathaṃ kathetvā idāni adhiṭṭhānavikappanavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ adhiṭṭhānavikappanesu panā ’’ tiādimāha .Tattha adhiṭṭhiyate adhiṭṭhānaṃ , gahaṇaṃ sallakkhaṇanti attho .Vikappiyate vikappanā , saṅkappanaṃ cintananti attho .Tatt8. Adhiṭṭhānavikappanavinicchayakathā100%
-
51. EvaṃM1.106 adhiṭṭhānavikappanavinicchayakathaṃ dassetvā idāni cīvarena vināvāsavinicchayakaraṇaṃ dassetuṃ ‘‘ cīvarenavināvāso ’’ tyādimāha .Tattha cīyatīti cīvaraṃ , cayaṃ sañcayaṃV1.83 karīyatīti attho , ariyaddhajo vatthaviseso .Idha pana ticīvarād9. Cīvaravippavāsavinicchayakathā100%
-
53. Evaṃ cīvaravippavāsavinicchayaṃ kathetvā idāni bhaṇḍapaṭisāmanavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ bhaṇḍassaV1.87 paṭisāmanan ’’ tiādimāha .Tattha bhaḍitabbaṃ bhājetabbanti bhaṇḍaṃ , bhaḍitabbaṃ icchitabbanti vā bhaṇḍaṃ , bhaṇḍanti paribhaṇḍanti sattā etenāti vā10. Bhaṇḍapaṭisāmanavinicchayakathā100%
-
57. Evaṃ bhaṇḍapaṭisāmanavinicchayaṃ kathetvā idāni kayavikkayavinicchayaṃ kathento ‘‘ kayavikkayasamāpattī ’’ tiādimāha .Tattha kayanaṃ kayo , parabhaṇḍassa gahaṇaṃ , vikkayanaṃM1.116 vikkayo , sakabhaṇḍassa dānaṃ , kayo ca vikkayo ca kayavikkayaṃ .Samā11. Kayavikkayasamāpattivinicchayakathā100%
-
59. EvaṃV1.94 kayavikkayasamāpattivinicchayaṃ kathetvā idāni rūpiyādipaṭiggahaṇavinicchayaṃ kathento ‘‘ rūpiyādipaṭiggaho ’’ tiādimāha .Tattha saññāṇatthāya kataṃ rūpaṃ ettha atthītiM1.121 rūpiyaṃ , yaṃ kiñci vohārūpagaṃ dhanaṃ .Tena vuttaṃ samantapāsādi12. Rūpiyādipaṭiggahaṇavinicchayakathā100%
-
69. EvaṃV1.119 rūpiyādipaṭiggahaṇavinicchayaṃ kathetvā idāni dānavissāsaggāhalābhapariṇāmanavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ dānavissāsaggāhehī ’’ tiādimāha .Tattha dīyate dānaṃ , cīvarādivatthuṃ ārammaṇaṃ katvā pavatto alobhappadhāno kāmāvacarakusalakiriyacittup13. Dānalakkhaṇādivinicchayakathā100%
-
72. Evaṃ dānavissāsaggāhalābhapariṇāmanavinicchayaṃ kathetvā idāni pathavīvinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ pathavī ’’ tyādimāha .Tattha pattharatīti pathavī , pa-pubba thara santharaṇeti dhātu , ra-kārassa va-kāro , sasambhārapathavī .Tappabhedamāha ‘‘ dve pathav14. Pathavīkhaṇanavinicchayakathā100%
-
75. EvaṃM1.166 pathavivinicchayaṃ kathetvā idāni bhūtagāmavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ bhūtagāmo ’’ tiādimāha .Tattha bhavanti ahuvuñcāti bhūtā , jāyanti vaḍḍhanti jātā vaḍḍhitā cāti attho .Gāmoti rāsi , bhūtānaṃ gāmoti bhūtagāmo , bhūtā eva vā gāmo bhūtagāmo15. Bhūtagāmavinicchayakathā100%
-
79. EvaṃM1.172 bhūtagāmavinicchayaṃ kathetvā idāni sahaseyyavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ duvidhaṃ sahaseyyakan ’’ tiādimāha .Tattha dve vidhā pakārā yassa sahaseyyakassa taṃ duvidhaṃ , saha sayanaṃ , saha vā sayati etthāti sahaseyyā , sahaseyyā eva sahaseyyak16. Sahaseyyavinicchayakathā100%
-
82. Evaṃ sahaseyyavinicchayaṃ kathetvā idāni saṅghike vihāre seyyāsu kattabbavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ vihāre saṅghike seyyan ’’ tyādimāha .Tattha samaggaṃ kammaṃ samupagacchatīti saṅgho , ayameva vacanattho sabbasaṅghasādhāraṇo .Saṅghassa dinno saṅghiko ,17. Mañcapīṭhādisaṅghikasenāsanesupaṭipajjitabbavinicchayakathā100%
-
89. Evaṃ saṅghikasenāsanesu kattabbavinicchayaṃ kathetvā idāni catukālikavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ kālikānipi cattārī ’’ tiādimāha .Tattha karaṇaṃ kāro , kiriyā .Kāro eva kālo ra-kārassa la-kāro yathā ‘‘ mahāsālo ’’ ti .Kāloti cettha paccuppannādikiriyā .V18. Kālikavinicchayakathā100%
-
101. EvaṃM1.207V1.157 catukālikavinicchayaṃ kathetvā idāni kappiyakuṭivinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ kappiyā catubhūmiyo ’’ tiādimāha .Tattha kappantīti kappiyā , kappa sāmatthiyeti dhātu .Bhavanti etāsu antovutthaantopakkānīti bhūmiyo , catasso bhūmiyo catubhū19. Kappiyabhūmivinicchayakathā100%
-
104. EvaṃV1.160 kappiyabhūmivinicchayaṃ kathetvā idāni paṭiggahaṇavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ khādanīyādipaṭiggāho ’’ tiādimāha .Tattha khādiyateti khādanīyaṃ , ṭhapetvā pañca bhojanāni sabbassa ajjhoharitabbassetaṃ adhivacanaṃ .Ādi saddena bhojanīyaṃM1.21120. Paṭiggahaṇavinicchayakathā100%
-
116. EvaṃV1.168 paṭiggahaṇavinicchayaṃ kathetvā idāni pavāraṇāvinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ paṭikkhepapavāraṇā ’’ tiādimāha .Tattha paṭikkhipanaṃ paṭikkhepo , asampaṭicchananti attho .Pavāriyate pavāraṇā , paṭisedhanantyattho .Paṭikkhepasaṅkhātā pavāraṇā paṭik21. Pavāraṇāvinicchayakathā100%
-
123. EvaṃV1.174 paṭikkhepapavāraṇāvinicchayaṃ kathetvā idāni pabbajjāvinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ pabbajjāti ettha panā ’’ tyādimāha .Tattha paṭhamaṃ vajitabbāti pabbajjā , upasampadāto paṭhamaṃ upagacchitabbātiM1.230 attho .Pa-pubba vaja gatimhīti dhātu .Kul22. Pabbajjāvinicchayakathā100%
-
151. Evaṃ upasampadāvinicchayaṃ kathetvā idāni nissayavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ nissayoti ettha panā ’’ tiādimāha .Tattha nissayanaṃ nissayo , sevanaṃ bhajanantyattho .Nipubbasi sevāyanti dhātu bhāvasādhano , na ‘‘ nissāya naṃ vasatīti nissayo ’’ ti idha v23. Nissayavinicchayakathā100%
-
156. EvaṃM1.298 nissayavinicchayaṃ kathetvā idāni sīmāvinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ sīmāti ettha ’’ tyādimāha .Tattha sīmāti sinīyate samaggena saṅghena kammavācāya bandhīyateti sīmā .Si bandhaneti dhātu , ma-paccayo , kiyādigaṇoyaṃ .Vibhāgavantānaṃ sabhāvavib24. Sīmāvinicchayakathā100%
-
168. EvaṃM1.378 sīmāvinicchayaṃ kathetvā idāni uposathapavāraṇāvinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ uposathapavāraṇāti ettha ’’ tyādimāha .Tattha uposathasaddo tāva –‘‘ UddeseV1.281 pātimokkhassa , paṇṇattiyamuposatho ;Upavāse ca aṭṭhaṅge , uposathadine siyā ’’ ti .–25. Uposathapavāraṇāvinicchayakathā100%
-
179. EvaṃV1.301 uposathapavāraṇāvinicchayaṃ kathetvā idāni vassūpanāyikavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ vassūpanāyikāti ettha ’’ tyādimāha .Tattha vasanaṃ vassaṃ .Kiṃ taṃ ?Vasanakiriyā bhāvatthe ṇya-paccayavasena .Upanayanaṃ upanayo .Ko so ?Upagamanakiriyā , vas26. Vassūpanāyikavinicchayakathā100%
-
Upajjhāyavattakathāvaṇanā 183. EvaṃM2.1V2.1 vassūpanāyikavinicchayaṃ kathetvā idāni upajjhāyavattādivattakathaṃ kathetuṃ ‘‘ vattanti etthā ’’ tiādimāha .Tattha vattetabbaṃ pavattetabbanti vattaṃ , saddhivihārikādīhi upajjhāyādīsu pavattetabbaṃ ābhisamācār27. Upajjhāyādivattavinicchayakathā100%
-
Cīvarabhājanakathāvaṇṇanā 194. EvaṃV2.17 upajjhāyādivattasaṅkhātāni cuddasa khandhakavattāni kathetvā idāni catunnaṃ paccayānaṃ bhājanaṃ kathento ‘‘ catupaccayabhājanan ’’ tiādimāha .Tattha catūti saṅkhyāsabbanāmapadaṃ .Paṭicca eti sītapaṭighātādikaṃ phal28. Catupaccayabhājanīyavinicchayakathā100%
-
226. EvaṃM2.89 catupaccayabhājanavinicchayaṃ kathetvā idāni kathinavinicchayaṃ kathetumāha ‘‘ kathinanti ettha panā ’’ tiādi .Tattha kathinan ti katamaṃ kathinaṃ ?Samūhapaññatti .Na hi paramatthato kathinaṃ nāma eko dhammo atthi , purimavassaṃvutthā bhik29. Kathinatthāravinicchayakathā100%
-
227. EvaṃM2.149 kathinavinicchayaṃ kathetvā idāni garubhaṇḍādivinicchayaṃ dassetuṃ ‘‘ garubhaṇḍānīti etthā ’’ tiādimāha .Tattha garūti –‘‘ Pume ācariyādimhi , garu mātāpitūsupi ;Garu tīsu mahante ca , dujjarālahukesu cā ’’ ti .–Vuttesu anekatthesu alahuk30. Garubhaṇḍavinicchayakathā100%
-
230. EvaṃV2.119 garubhaṇḍavinicchayaṃ kathetvā idāni codanādivinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ codanādivinicchayoti ettha panā ’’ tiādimāha .Tattha codīyate codanā , dosāropananti attho .Ādi -saddena sāraṇādayo saṅgaṇhāti .Vuttañhetaṃ kammakkhandhake ( cūḷava .4,531. Codanādivinicchayakathā100%
-
Paṭicchannaparivāsakathā 236. EvaṃV2.152 codanādivinicchayaṃ kathetvā idāni garukāpattivuṭṭhānavinicchayaṃ kathetuṃ ‘‘ garukāpattivuṭṭhānan ’’ tiādimāha .Tattha garu alahukaṃ paṭikaraṇaṃ etissā āpattiyāti garukā , āpajjitabbāti āpatti , garukā ca sā āpatt32. Garukāpattivuṭṭhānavinicchayakathā100%
-
249. Evaṃ garukāpattivuṭṭhānavinicchayakathaṃ kathetvā idāni kammākammavinicchayakathaṃ kathetuṃ ‘‘ kammākammanti ettha panā ’’ tiādimāha .Tattha samaggena saṅghena karīyate tanti kammaṃ , apalokanādicatubbidhavinayakammaṃ .Itarasmimpi eseva nayo .A-kāro33. Kammākammavinicchayakathā100%
-
EvaṃV2.215 kammākammavinicchayakathaṃ kathetvā idāni pakiṇṇakavinicchayakathaṃ kathetuṃ ‘‘ idāni pakiṇṇakakathā veditabbā ’’ tiādimāha .Tattha pakārena kiṇṇāti pakiṇṇā , divāseyyāti kathā viya visuṃ visuṃ appavattitvā ekasmiṃyeva paricchede karaṇavasena p34. Pakiṇṇakavinicchayakathā100%
-
1.JambudīpataleM2.432 ramme , marammavisaye sute ;Tambadīparaṭṭhe ṭhitaṃ , puraṃ ratananāmakaṃ . 2.JinasāsanapajjotaṃV2.321 , anekaratanākaraṃ ;Sādhujjanānamāvāsaṃ , soṇṇapāsādalaṅkataṃ . 3.Tasmiṃ ratanapuramhi , rājānekaraṭṭhissaro ;Sirīsudhammarājāti ,Nigamanakathā100%